Η Δόμνα Σαμίου δεν είναι πια κοντά μας

  Η Δόμνα Σαμίου γεννήθηκε στις 12 Οκτωβρίου 1928 στην Καισαριανή της Αθήνας και πέθανε στις 10 Μαρτίου 2012. Οι γονείς της ήταν μικρασιάτες πρόσφυγες από το Μπαϊντίρι, χωριό της περιοχής της Σμύρνης. H μητέρα της ήρθε στην Ελλάδα το 1922, ο πατέρας της, αιχμάλωτος στρατιώτης, λίγο αργότερα, με την Ανταλλαγή. Έζησε τα παιδικά της χρόνια μέσα στις απάνθρωπες αλλά παράλληλα πολύ ανθρώπινες και αλληλέγγυες συνθήκες της προσφυγιάς, κι εκεί απέκτησε τα λαϊκά ερείσματα της προσωπικότητάς της και την ατόφια συμμετοχικότητά της. Στο περιβάλλον αυτό είχε τα πρώτα μουσικά της ακούσματα απ’ τα οποία και πήγασε η αγάπη της για την παραδοσιακή μουσική.

Σε ηλικία 13 ετών η Δόμνα Σαμίου έχει την πρώτη διδακτική επαφή με τη βυζαντινή και τη δημοτική μουσική αλλά και με τη λογική της επιτόπιας έρευνας, μαθητεύοντας κοντά στον Σίμωνα Καρά, στο «Σύλλογο προς Διάδοσιν της Εθνικής Μουσικής», ενώ παράλληλα φοιτά στο νυχτερινό Γυμνάσιο.
Ως μέλος της χορωδίας του Σίμωνα Καρά αρχίζει η σχέση της και με το Εθνικό Ίδρυμα Ραδιοφωνίας/Ε.Ι.Ρ όπου αργότερα, το 1954, προσλαμβάνεται στο Τμήμα Εθνικής Μουσικής. Από τη θέση αυτή γνωρίζει τους σημαντικότερους λαϊκούς μουσικούς, οι οποίοι την εποχή εκείνη της εσωτερικής μετανάστευσης συρρέουν στην Αθήνα απ’ όλες τις περιοχές της Ελλάδας, και τους οποίους το ΤΕΜ ηχογραφεί για τις εκπομπές του. Έτσι η Δόμνα εξοικειώνεται με όλα τα τοπικά μουσικά ιδιώματα. Παράλληλα κάνει μουσική επιμέλεια σε εκδόσεις δίσκων, θεατρικές εκπομπές, κινηματογραφικές ταινίες. Το 1963 αρχίζει τα ταξίδια της στην επαρχία για επιτόπιες καταγραφές και συγκέντρωση μουσικού υλικού για το προσωπικό της αρχείο με δικά της μηχανήματα.
Το 1971 παραιτείται από την Ραδιοφωνία. Την ίδια χρονιά-σταθμό αποδέχεται την πρόσκληση του Διονύση Σαββόπουλου και πρωτοεμφανίζεται στο νεανικό και αντιχουντικό Ροντέο, δίνοντας μια μεγάλη έκτοτε στροφή στη σχέση των νέων με την παραδοσιακή μουσική. Τις σημαντικές αυτές εμφανίσεις ακολουθεί η συμμετοχή στο Φεστιβάλ Μπαχ στο Λονδίνο, οργανωμένο από τη Λίλα Λαλάντη. Η λαμπρή καλλιτεχνική καριέρα της Δόμνας Σαμίου έχει ξεκινήσει θριαμβευτικά. «Πέρασε η ντροπή που είχαν για το δημοτικό τραγούδι», όπως δηλώνει σε συνέντευξή της η ίδια.
Το 1974 αρχίζει η συνεργασία με την Columbia και οι αλλεπάλληλες εκδόσεις LP. Το 1976-77 με σκηνοθέτες τον Φώτο Λαμπρινό και τον Ανδρέα Θωμόπουλο γυρίζουν στην ελληνική επαρχία είκοσι επεισόδια για την εκπομπή της ΕΡΤ «Μουσικό οδοιπορικό».

Το 1981 ιδρύεται ο Καλλιτεχνικός Σύλλογος Δημοτικής Μουσικής - Δόμνα Σαμίου με σκοπό την διάσωση και προβολή της παραδοσιακής μουσικής και κυρίως την έκδοση δίσκων και τη διοργάνωση εκδηλώσεων με αυστηρές επιστημονικές και ποιοτικές προδιαγραφές, μακρυά από τις απαιτήσεις των εμπορικών εταιριών.
Το έργο της ξεπερνά πια τα ελληνικά σύνορα. Εκδίδονται δίσκοι της στη Γαλλία και τη Σουηδία. Επί σαράντα περίπου χρόνια πραγματοποιεί σειρά συναυλιών από την Αυστραλία μέχρι τη Νότια Αμερική που όχι μόνο συγκινούν τους Έλληνες της Διασποράς αλλά και αποκαλύπτουν στους ξένους μια ποιοτική «ελληνική μουσική δίχως μπουζούκι», όπως γράφτηκε σε κάποια κριτική συναυλίας της στη Σουηδία.
Στο εσωτερικό της Ελλάδας οι εμφανίσεις της σε συναυλίες κάθε είδους και με κάθε αφορμή είναι αναρίθμητες καθώς και οι τιμητικές προσκλήσεις και τα αφιερώματα, όπως π.χ. η επετειακή παράσταση για τα 70 της χρόνια: «Η Δόμνα Σαμίου στο Μέγαρο Μουσικής: η γνωστή και άγνωστη Δόμνα», τον Οκτώβριο του 1998.
Για τις ποικίλες δραστηριότητες της συνεργάζεται με τους πιο καταξιωμένους Έλληνες και ξένους μουσικούς, μουσικολόγους, λαογράφους, εθνομουσικολόγους αλλά και διδάσκει, μυεί και αναδεικνύει πρωτόβγαλτους νέους καλλιτέχνες. Aπό το 1994 δίνει μαθήματα δημοτικού τραγουδιού για ενήλικες στο Μουσείο Ελληνικών Λαϊκών Οργάνων της Αθήνας. Πάμπολλες είναι επίσης οι πρωτοβουλίες της και έμπρακτη και ανιδιοτελής η προσφορά της σχετικά με την βελτίωση της μουσικής εκπαίδευσης των παιδιών στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση, αίτημα παιδαγωγικά πρωταρχικό και επιτακτικό κατά την ίδια.

Καταξιωμένη και αγαπητή για την προσφορά και την προσήνια της είδε το έργο της να αναγνωρίζεται πολλαπλά και τιμήθηκε με πολλές διακρίσεις, με αποκορύφωση την απονομή μεταλλίου από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κ. Στεφανόπουλο το 2005.
Περιστοιχιζόμενη από τους συνεργάτες, φίλους και υποστηρικτές της η Δόμνα συνέχισε το έργο της έως το θάνατό της με εκδόσεις υπομνηματισμένων με αναλυτικά κείμενα θεματικών CD, την οργάνωση του ανέκδοτου προσωπικού Αρχείου της και την προετοιμασία για ανάρτησή του στο διαδίκτυο.

Ομογενοποίηση

του Γιάννη Μπασκόζου

Βαδίζουμε προς μια ομογενοποίηση της κουλτούρας; Το ερώτημα έχει τεθεί από χρόνια. Ακουγα στο ραδιόφωνο τη συνέντευξη ενός πολύ γνωστού dj και συνθέτη που επισκέφτηκε τη χώρα μας. Στην ερώτηση αν η τεχνολογία ομογενοποιεί την ηλεκτρονική, κυρίως, μουσική ήταν σκεπτικός, αν και έδωσε παραδείγματα μουσικών που πάνε αντίθετα στην ομογενοποίηση. Μια φίλη που ήρθε από το εξωτερικό μού έλεγε προχθές ότι, διαβάζοντας μαζικά τον τελευταίο καιρό σύγχρονους έλληνες λογοτέχνες, έχει την εντύπωση ότι αφηγούνται περίπου το ίδιο πράγμα. Μια τάση ομογενοποίησης υπάρχει και στο σινεμά: αρκετές ελληνικές ταινίες της νεότερης περιόδου, παρ' ότι διαθέτουν φρεσκάδα, νέους ηθοποιούς και καταρτισμένους τεχνικούς, δεν φαίνεται να συνιστούν ένα «άλλο» σινεμά.

Φυσικά δεν μπορεί κανείς να δει την ομογενοποίηση έξω από την παγκοσμιοποίηση και οι πιο βασικές αιτιολογίες είναι ότι στο παγκόσμιο χωριό όλοι καταναλώνουν τα ίδια πολιτιστικά προϊόντα, εκπορευόμενα κυρίως από την τηλεόραση. Ο Παναγιώτης Κονδύλης είχε επισημάνει την ύπαρξη της μαζικής πολιτιστικής δημοκρατίας με τη χρήση των παλιών πρωτοποριών στην υπηρεσία του μοντερνισμού: «Οι μηχανισμοί της μαζικής κατανάλωσης δημιούργησαν τους όρους υπό τους οποίους τα πνευματικά προϊόντα της παλαιάς, προ παντός όμως της μοντέρνας πρωτοπορίας, με μερικές αβαρίες και μερικούς εκχυδαϊσμούς, μπορούσαν να βρουν τον δρόμο για να μπουν στις νοητικές και αντιληπτικές συνήθειες πλατειών μαζών. Η μαζική κατανάλωση συντελείται μέσω της μαζικής διαφήμισης, της ρεκλάμας και των πλακάτ, δηλαδή μέσω εικόνων και γραφικών σχεδίων, όπου οι εμπνεύσεις, οι ιδέες και τα στερεότυπα της πρωτοπορίας τίθενται στην υπηρεσία της αγοράς». Δεν υπάρχει καλύτερη έκφραση αυτού του γεγονότος από τα free press.

Αν όμως δει κανείς τον πολιτιστικό χάρτη της Αθήνας (εν μέρει και κάποιων άλλων πόλεων) θα διαπιστώσει πόσα πολλά πολιτιστικά γεγονότα που θέλουν να είναι διαφορετικά λαμβάνουν χώρα σε μικρά θέατρα, σε υπόγεια, σε χώρους πολλαπλής έκφρασης. Μπορεί τα μεγάλα θέατρα (Μιχαηλίδη, Απλό, Ευαγγελάτου), τα παραδοσιακά περιοδικά και οι μεγάλες σκηνές να κλείνουν τον κύκλο τους, ανοίγουν όμως συνεχώς καινούργια μικρά και ευέλικτα σχήματα τα οποία και αυτά σαν πεταλούδες καίνε γρήγορα τα φτερά τους, για να μετασχηματιστούν αμέσως σε κάτι άλλο.

Υπάρχει μια πολυμορφία και μια ώσμωση των τεχνών που βαδίζει ενάντια στην ομογενοποίηση. Το διαφορετικό σε σχέση με παλαιότερες εποχές είναι ότι όλα αυτά που γίνονται δεν συνιστούν ένα ενιαίο ρεύμα, έναν συγκεκριμένο πνευματικό πυρήνα. Ομως αυτή είναι η εποχή μας... Κομματάκια του καθρέφτη πεταμένα εδώ κι εκεί που αντανακλούν το αποσπασματικό, το αγχώδες, το υβριδικό. Αυτή είναι η αγωνία των καιρών μας.

 

ΠΗΓΗ: εφημ. ΤΟ ΒΗΜΑ, 12-2-2012 

Ο σκηνοθέτης των «από κάτω»

Πόσα αλήθεια απ’ όσα μάθαμε από τον Θόδωρο Αγγελόπουλο μπορούν να χωρέσουν σε ένα σημείωμα με αφορμή το θάνατό του; Μόνο ίσως η αλήθεια για το τι σήμαινε το έργο του για όλους εκείνους που δεν μπορούν ακόμη να πιστέψουν πώς η «πηγή του ποταμού στέρεψε», πώς το «λιβάδι» έπαψε πια να «δακρύζει».

Γράφουν οι  Αιμιλία Καραλή

                    Κωστής Ζουλιάτης

Στο έργο του μπορεί κανείς να δει –αν θέλει, αν μπορεί, αν είναι έτοιμος και πρόθυμος– μια μεγάλη ποίηση. Δεν αναφέρομαι απλώς στην ιδιαίτερη ποιητική των εικόνων του, στον ελλειπτικό και επιγραμματικό λόγο του, στη μουσικότητα των σκηνών του. Αναφέρομαι κυρίως στο ότι στις ταινίες του αποτυπώνεται το πώς «ποιείται» η ιστορία και το πώς οι άνθρωποι «ποιούν» την ιστορία.

Ο Θόδωρος έζησε, όπως έλεγε και ο ίδιος, στους μεγάλους θυμούς της ιστορίας. Η κατοχή, ο πόλεμος, ο εμφύλιος, οι δικτατορίες, η προσφυγιά (κυρίως η εσωτερική προσφυγιά), οι μεταναστεύσεις, τα επαναστατικά οράματα και οι ματαιώσεις τους, η αλαζονεία της εξουσίας και ο έρωτας αποτελούν το υλικό που μεταπλάθει στις ιστορίες που κάθε φορά αφηγείται. Όλα τα προηγούμενα όμως αξιοποιούνται μέσα από τις ζωές των απλών ανθρώπων, αυτών που βιώνουν τις ιστορικές ανατροπές, είτε προκαλώντας τες είτε βιώνοντας τις συνέπειές της.

Στο έργο του πρωταγωνιστούν «καταστάσεις» ανθρώπων: ούτε «τύποι», ούτε «χαρακτήρες». Το βίωμα, το ιστορικό βίωμα που διαμορφώνεται μέσα από την καθημερινή ζωή μεταπλάθεται σε εικόνα, συντίθεται σε μουσική, συμπυκνώνεται σε λόγο. Ο Αγγελόπουλος είναι ο σκηνοθέτης των «από κάτω». Και ο τρόπος που διαρθρώνει τα πλάνα του μνημειώνει τη ζωή τους σε εικόνες - σύμβολα της ανθρώπινης ιστορίας.

Γι’ αυτό και η καθημερινότητα αποτελούσε πάντοτε το υλικό του έργου του. Είχε τη δυνατότητα να ζει και να παρατηρεί τη ζωή, των άλλων και τη δική του, μέσα σε αυτήν και ταυτοχρόνως σε απόσταση από αυτήν. Η διαδρομή με το λεωφορείο, η παρακολούθηση της επικαιρότητας, οι συζητήσεις με τους γύρω του, η μελέτη των εφημερίδων αποτελούσαν αφορμές για να τροφοδοτηθεί ο καλλιτεχνικός του στοχασμός και να μεταπλαστεί σε πλάνο της ταινίας του.

Θυμάμαι τη διήγησή του για το υλικό στο οποίο στηρίχτηκε η περίφημη σκηνή του γάμου στην ταινία του Το μετέωρο βήμα του πελαργού (1991). Δύο ήταν οι πρωτογενείς του εμπειρίες. Η μια ήταν μια είδηση από τη Γαύδο στις αρχές του ’70. Είχε πεθάνει στο νησί κάποιος, αλλά δεν υπήρχε παπάς για να ψάλει τη νεκρώσιμη ακολουθία. Οι καιρικές συνθήκες ήταν δύσκολες και δεν μπορούσε να πάει ο ιερέας από την Κρήτη απέναντι για να λειτουργήσει. Έτσι έστησαν το φέρετρο στο λιμάνι της Γαύδου και ο παπάς από την Κρήτη απέναντι έψαλε την ακολουθία «στέλνοντάς» τη στην προκυμαία του νησιού όπου βρισκόταν ο νεκρός. Η δεύτερη ήταν μια είδηση του 1990. Μετά το άνοιγμα των συνόρων Αζερμπαϊτζάν - Ιράν, άνθρωποι από τα παραμεθόρια χωριά έψαχναν να βρουν συγγενείς τους από τους οποίους είχαν χωριστεί βίαια όταν επισημοποιήθηκαν τα σύνορα μεταξύ των χωρών. Επειδή τα χρόνια είχαν περάσει, οι κάτοικοι είχαν κρεμάσει στο στήθος τους φωτογραφίες των συγγενών τους από την παιδική τους ηλικία για μπορέσουν να αναγνωριστούν μέσα από αυτές.

Αυτός ο παραλογισμός των τεχνητών φραγμών μεταξύ των ανθρώπων, των συνόρων που «τρελαίνουν» συναντήθηκε με μια είδηση που πέρασε στα ψιλά των ελληνικών εφημερίδων 20 χρόνια πριν. Ο Αγγελόπουλος αναδεικνύει το βάθος αυτών των καταστάσεων δημιουργώντας τη σκηνή στο Μετέωρο βήμα με τη νύφη από τη μια μεριά του ποταμού –φυσικού και πολιτικού συνόρου– και το γαμπρό από την άλλη. Χωρίς λόγια, μόνο τη σιωπή και το ποτάμι να ενώνει τα δυο στέφανα που έριξε ο παπάς μετά την τελετή. Για άλλη μια φορά η σιωπή και η εικόνα στον Αγγελόπουλο συνιστούν την πιο ηχηρή παραγωγή λόγου και ταυτοχρόνως την πιο έντονη πηγή συναισθημάτων.

Μα για να μεταπλαστεί το άμεσο βίωμα σε γενικευμένη εμπειρία χρειάζονταν και άλλες προϋποθέσεις. Ο Αγγελόπουλος δεν είχε μόνο ένα ιδιαίτερο καλλιτεχνικό όραμα αλλά ταυτοχρόνως και ένα κοινωνικό - πολιτικό όραμα. Η μυθοπλασία του δεν αναδείκνυε μόνο τη στιγμή ή το γεγονός· ενέτασσε τα προηγούμενα σε μια πολιτική, δηλαδή ανθρώπινη ιστορική προοπτική. Δεν ήταν περιστασιακός θεατής ή σχολιαστής της ιστορίας, αλλά αναδείκνυε τις βαθύτερες δομές της και τους ορίζοντές της. Ποτέ οι ταινίες του δεν είχαν κάποιο συμβατικό τέλος αλλά υποδήλωναν πάντοτε μια αρχή. Γι’ αυτό και προκαλούσαν πάντοτε συζητήσεις, αμφιθυμικά συναισθήματα. Οι θεατές του έργου του άλλοτε γίνονταν «συνένοχοί» του και άλλοτε πολέμιοί του. Ποτέ όμως δεν έμεναν αδιάφοροι. Πάντοτε μας έδινε λόγο και επιλογές. Και τα προηγούμενα σχετίζονται πάντοτε με το νόημα που δίνει κάποιος και ειδικότερα ένας επαναστάτης στη ζωή του. Όπως εξάλλου έλεγε πάντοτε, η επανάσταση ήταν στοιχείο του έργου του.

Αυτή η διαδικασία διακρινόταν από μια βαθιά ποιητικότητα. Ο Αγγελόπουλος δεν ήταν μόνο ποιητής των εικόνων. Ήταν ποιητής με τη συμβατική χρήση του όρου. Οι αρχετυπικοί μύθοι των τραγωδιών –όχι μόνο των αρχαίων, αλλά και εκείνων που επαναλαμβάνονται ως τις μέρες μας– η δημοτική ποίηση, οι έλληνες και ξένοι ποιητές αποτέλεσαν το υπόβαθρο της δικής του ποιητικής ικανότητας. Εξάλλου αυτά τα εντοπίζουμε άμεσα και έμμεσα στα έργα του. Γνώστης της ποίησης όσο λίγοι, σφράγισε το λόγο των προσώπων του με την επιγραμματικότητα και το βάθος εκείνο που δεν διακρίνει μόνο τους ποιητές, αλλά και –κυρίως– το λαϊκό γλωσσικό αίσθημα, το οποίο τους κυριεύει και γι’ αυτό το κυριεύουν. Υπάρχουν φορές που ακούγοντάς τον νομίζεις ότι αφουγκράζεσαι τον παλμό της γλώσσας να δονείται με τέτοιο τρόπο έτσι ώστε να καταλήγει σε έκρηξη. Απελευθερώνει όλα τα συστατικά που τη συγκροτούν: Tη μνήμη, την ευαισθησία, την αγωνία, τον αγώνα, την αρμονία, τη σκληρότητα, τη μελαγχολία, το όνειρο. Αρκεί μόνο να αναλογιστούμε τους τίτλους των ταινιών του για να το συνειδητοποιήσουμε.

Κάθε έργο του Αγγελόπουλου ήταν μια πλήρης πολιτιστική επίθεση εναντίον όλων εκείνων που εξευτελίζουν τον άνθρωπο. Ήταν πάντοτε μια πρόσκληση να αναστήσουμε ένα καινούριο συλλογικό όνειρο, να βρούμε τις λέξεις - κλειδιά που θα ξαναδώσουν το λόγο στην ιστορία και θα σταματήσουν την επέλαση της αγοράς και των απολογητών της. Το εγχείρημά του ήταν δύσκολο. Όμως όπως όλοι όσοι αγαπάνε τη ζωή, έτσι και ο Θόδωρος τρόμαζε από τις ευκολίες.

Αφομοιώνοντας τη μεγάλη κινηματογραφική παράδοση, διαμόρφωσε έναν από τους πιο ιδιαίτερους κινηματογραφικούς τρόπους. Στις ταινίες του γυρνούσαμε και συνεχώς θα γυρνάμε για να πλουτίζουμε το δικό μας τρόπο για να δούμε τον κόσμο, να τον κατανοήσουμε για να μπορέσουμε να τον αλλάξουμε. Προτού γυρίσει ένα πλάνο, προτού γράψει μια γραμμή, πάντοτε αναρωτιόταν για το νόημά τους: Tο τι καινούριο θα πρόσθετε σε ό,τι είχε ήδη κάνει, ποιους νέους δρόμους θα άνοιγε στην τέχνη του, πώς θα συναντηθεί με τους θεατές του.

Τώρα πια που ο Θόδωρος Αγγελόπουλος έφυγε, μένει να ξαναπερπατήσουμε τους δρόμους του, να ξαναμπούμε μέσα στα μεγάλα του πλάνα, τα τόσο ονειρικά αλλά και τόσο πραγματικά, να ξανασκεφτούμε τα όσα μας άφησε. Ας προσπαθήσουμε να βρούμε το τοπίο πίσω από την ομίχλη, ας επιμείνουμε για το ταξίδι στα Κύθηρα, ας βγάλουμε τη σκόνη από το χρόνο. Η άλλη θάλασσα μας περιμένει, το λιβάδι πρέπει να ξαναρχίσει να δακρύζει, το βήμα πρέπει να σταματήσει να είναι μετέωρο, το βλέμμα πρέπει να αγκαλιάσει περισσότερα και καλύτερα από όσα αντίκρισε εκείνο του Οδυσσέα.

Οι ιστορίες που μας αφηγήθηκε ο Αγγελόπουλος αποτελούν μέρος της δικής μας ιστορίας, της ανθρώπινης ιστορίας. Την έζησε, τη βίωσε, μας την παρέδωσε. Αξιοποίησε το παρελθόν, το ενσωμάτωσε στο παρόν για να το προβάλει στο μέλλον. Το τέλος του δεν είναι παρά μια καινούρια αρχή. Ας προσπαθήσουμε να φτάσουμε κι εμείς το «τρίτο φτερό», την ουτοπία, δηλαδή να φτάσουμε εκεί που δεν μπορούμε.

Α.Κ

Tαξίδι στην άλλη θάλασσα

Παράταιρος ο λόγος ο δυνατός, μέσα σε μια πολιτεία που σωπαίνει (Γιάννης Ρίτσος)

Ακόμα δεν το έχω χωρέσει. Η λέξη «θάνατος» δίπλα στο όνομα του Θόδωρου Αγγελόπουλου δυσκολεύεται απελπιστικά να ταιριάξει. Διαβάζω συνέχεια τα πρωτοσέλιδα –την οριστική πληροφορία, την καταγραφή μιας τραγωδίας στην εδώ θάλασσα, την πραγματική– για να το πιστέψω. Δεν μπορώ να συγχρονιστώ, βρίσκομαι ακόμα στην άλλη θάλασσα, την πιο πραγματική – την πιο οικεία, την πιο φιλόξενη. Για την ακρίβεια, την πλέον φιλόξενη. Αυτός ίσως να είναι και ο λόγος που νιώθω βασανιστικά ξεκάθαρα ότι έφυγε ένας κοντινός άνθρωπος.

Κοντινοί είναι οι άνθρωποι που τους έχεις μεγάλη ανάγκη, που δημιουργείς δεσμούς μαζί τους, που χρειάζεσαι το άγγιγμά τους, που ανοίγουν πόρτες για να μπει ορμητικά το φως, που προχωράνε στην ομίχλη και φτιάχνουν μέσα της ξέφωτα για να βρίσκουν απάγκιο οι φόβοι και τα βλέμματα, οι δικοί σου φόβοι και τα δικά σου βλέμματα. Κοντινοί είναι οι άνθρωποι που σου δημιουργούν ανάγκες, που σε παίρνουν από το χέρι να προχωρήσετε μαζί στην ομίχλη, απλόχεροι στα ξέφωτα και τσιγκούνηδες στην παραίτηση, που σε αγγίζουν χωρίς να το ζητάς, χωρίς να το χρειάζεσαι, που σε μεγαλώνουν, δεν σε μικραίνουν, που ανοίγουν το ακρινό παράθυρο που μπάζει το φεγγάρι.

Ναι, είχαμε ανάγκη την Άλλη Θάλασσα. Όσο ανάγκη έχουμε και το Θίασο. Είχαμε ανάγκη κάθε θάλασσα του Θόδωρου, κάθε πέρασμα στην άλλη όχθη απόψε, κάθε ανάσα των εικόνων του, κάθε άγγιγμα στην Ιστορία που μας ορίζει. Η άλλη θάλασσα της ποίησής του έγινε το κανάλι για να ταξιδεύουμε στην ουτοπία, τον πιο πραγματικό τόπο που πατήσαμε στη μικρή ζωή μας.

Γι’αυτό, το βιαστικό ταξίδι του Θόδωρου για την άλλη θάλασσα του εδώ κόσμου, πριν ολοκληρώσει το ταξίδι στην άλλη θάλασσα της ουτοπίας, μεγαλώνει τη μελαγχολία, ορίζει τη θλίψη. Και η μελαγχολία του τέλους του αιώνα, που με αγωνία ομολογούσε στο Μετέωρο βήμα του πελαργού, βάρυνε κι άλλο, από τη μελαγχολία των μεγάλων αποχαιρετισμών.

Καινούριους τόπους δεν θα βρούμε, δεν θα βρούμε άλλες θάλασσες, μας γνέφει ο αλεξανδρινός ποιητής. Οι πόλεις θα μας ακολουθούν, στους δρόμους θα γυρνάμε τους ίδιους. Κι εμείς, στους δρόμους και στις πόλεις θα γυρεύουμε πάντα τις άλλες θάλασσες, εκεί μάθαμε αδέξια και λαθραία να γυρεύουμε τις θάλασσες, στις πόλεις αυτές θα ζούμε ως πρόσφυγες –εμείς οι θαλασσινοί– στους δρόμους αυτούς θα σκοτώνονται οι ποιητές μας, στις πόλεις αυτές θα συνωστίζονται όνειρα και ματαιώσεις, εικόνες και αγγίγματα, προκλήσεις και περάσματα, όρια και ξεπεράσματα. Στους δρόμους αυτούς θα τριγυρνά χωρίς σκοπό μια άχρηστη Eλλάδα που σπέρνει θάνατο, πάνω σε μηχανάκια ή τρίκυκλα, σε ώρα υπηρεσίας ή καθ’ υπέρβαση καθήκοντος, άθελά της ή με δόλο, θα σπέρνει θάνατο, στους νέους, στους ποιητές, στους αγωνιστές, στην πλέον πολύτιμη Eλλάδα, σε ό,τι αναπνέει και δεν μυρίζει θάνατο. Ο κινηματογράφος, ό,τι δεν αγαπάει το θάνατο, έγνεφε ένας άλλος ποιητής.

Τώρα όμως οι δρόμοι σκοτεινιάζουν κι άλλο, η πόλη κλείνεται στο σπίτι της, κλείνεται στα σπίτια μας, ο καθένας έχει την πόλη του, καθένας και μια αναβολή, το ταξίδι στην άλλη θάλασσα απομακρύνεται, η ουτοπία ματώνει από τις ματαιώσεις μας, οι ποιητές σωπαίνουν, οι ειδικοί φρουροί δεν φρουρούν τους ποιητές μας, φρουρούν τη σιωπή τους, φρουρούν τους σκοτεινούς καιρούς. Η καθημερινή χυδαιότητα έγινε συνήθειά μας, οι ευαισθησίες μας δεν χωράνε στις αγορές του κόσμου, συνηθίσαμε την όψη του τέρατος, συνηθίσαμε την πόλη και τους δρόμους, η πραγματικότητα έγινε αγοραία κι αυτή, δεν την αναγνωρίζουμε, δεν έχει θάλασσα. Τώρα πια δεν έχει και καπετάνιο.

Στο Βλέμμα του Οδυσσέα, ο Έρλαντ Γιόζεφσον της ταρκοφσκικής Θυσίας, αφηγείται μία στροφή του Ράινερ Μαρία Ρίλκε: Τη ζωή μου ζω σε κύκλους που όλο αυξαίνουν, που πάνω από τα πράγματα όλο αυξαίνουν, τον τελευταίο μπορεί να μην τον κλείσω, μα θα το προσπαθήσω. Κι ένας άλλος συντοπίτης του ποιητής, του χαμογελάει, από μια περασμένη εποχή, τον ακουμπάει συντροφικά στην πλάτη και μπορεί να του υποσχεθεί πως όλη η παρηγοριά του κόσμου βρίσκεται σε μια ερώτηση. Στους σκοτεινούς καιρούς θα τραγουδάμε ακόμα;

Ναι Θόδωρε, ναι Μπέρτολτ, ναι σημαίες της θλίψης μας, θα τραγουδάμε ακόμα. Για τους σκοτεινούς καιρούς θα τραγουδάμε, όπως μας το ζητήσατε. Η άλλη θάλασσα είναι αυτή η θάλασσα, αυτή που τώρα σε αποχαιρετά και σου υπόσχεται πως όλη η παρηγοριά του κόσμου είναι το ταξίδι σ’ αυτήν εδώ τη θάλασσα, το ταξίδι που ποτέ δεν τελειώνει, το ταξίδι σε έναν κόσμο που δεν άλλαξε όσο κι αν το ονειρευτήκαμε, την περιπέτεια ανάμεσα σ’ένα κάλεσμα κι ένα άλλο, ανάμεσα σ’ ένα αγκάλιασμα κι ένα άλλο, το ταξίδι που μας έμαθες και που τώρα πια χωρίς καπετάνιο, μόνοι –ακόμα πιο μόνοι– θα κάνουμε. Μα θα το προσπαθήσουμε.

Κ.Ζ

Η τέχνη στα οδοφράγματα

Η τέχνη στα οδοφράγματα

Ένα πολιτιστικό τριήμερο, ένα non stop Φεστιβάλ, το μεγαλύτερο σε διάρκεια και αριθμό συμμετοχών, Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή 8, 9 και 10 Απριλίου:

Εκεί όπου, τρεισήμισι μήνες τώρα, κυριαρχούν από τη μία η βία και από την άλλη η αντίσταση, η τέχνη παίρνει θέση. Δίπλα στους εξεγερμένους κατοίκους της Κερατέας, που αγωνίζονται ενάντια στη δημιουργία ΧΥΤΑ στο Οβριόκαστρο, ενάντια στην υποβάθμιση του τόπου τους. Στα οδοφράγματα της λεωφόρου Λαυρίου, άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών ενώνουν τις δυνάμεις τους για την πραγματοποίηση του μεγαλύτερου Φεστιβάλ Αντίστασης στα ελληνικά χρονικά. Οι καλλιτέχνες τραγουδάνε και παίζουν μουσική, δημιουργούν, ζωγραφίζουν, παίζουν με τα παιδιά, δίνουν παραστάσεις, απαγγέλουν ποιήματα, φτιάχνουν καλλιτεχνικά εργαστήρια πάνω στο δρόμο, στο μπλόκο ΒΙΟΠΑ της Λαυρίου. Κι όλοι μαζί γιορτάζουμε, γιατί η Αντίσταση μπορεί να είναι και Γιορτή. Γιατί η Τέχνη μπορεί να είναι Αντίσταση. Ένα πολιτιστικό τριήμερο, ένα non stop Φεστιβάλ, το μεγαλύτερο σε διάρκεια και αριθμό συμμετοχών, Παρασκευή, Σάββατο και Κυριακή  8, 9 και 10 Απριλίου: 72 ώρες, 60 μουσικά σχήματα, 150 εικαστικοί καλλιτέχνες με πάνω από 500 έργα, 10 θεατρικές παραστάσεις, 15 workshops (εργαστήρια), κατασκευές έργων, εγκαταστάσεις  και εικαστικές παρεμβάσεις επί τόπου, προβολές video art, ντοκιμαντέρ, ζωντανές συνδέσεις με περιοχές που αντιμετωπίζουν παρόμοια προβλήματα με της Κερατέας.          E-mail: artresistance@yahoo.gr syntonistikiKeratea@gmail.com              kerateaartres1stance.blogspot.com/

Όταν η δημοκρατία υποτάχθηκε στο χρέος

 

Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, ένα ντοκιμαντέρ με παραγωγό το θεατή. Το DEBTOCRACY αναζητά τα αίτια της κρίσης χρέους και προτείνει λύσεις που αποκρύπτονται από την κυβέρνηση και τα κυρίαρχα μέσα ενημέρωσης. Το ντοκιμαντέρ θα διανέμεται δωρεάν από τα τέλη Μαρτίου χωρίς δικαιώματα χρήσης και αναμετάδοσης και θα υποτιτλιστεί σε τουλάχιστον τρεις γλώσσες.

Ο Αρης Χατζηστεφάνου και η Κατερίνα Κιτίδη μιλούν με οικονομολόγους, δημοσιογράφους και προσωπικότητες από όλο τον κόσμο περιγράφοντας τα βήματα που οδήγησαν την Ελλάδα στην παγίδα του χρέους- τη χρεοκρατία. Το DEBTOCRACY παρακολουθεί την πορεία χωρών όπως ο Ισημερινός, που δημιούργησαν Επιτροπές Λογιστικού Ελέγχου αλλά και την αντίστοιχη προσπάθεια που ξεκίνησε στην Ελλάδα.

Στο Debtocracy μιλούν, μεταξύ άλλων, οι ακαδημαϊκοί Ντέιβιντ Χάρβεϊ, Σαμίρ Αμίν, Κώστας Λαπαβίτσας και Ζεράρ Ντιμενίλ, ο φιλόσοφος  Αλέν Μπαντιού, ο επικεφαλής της επιτροπής λογιστικού ελέγχου του Ισημερινού Ούγκο Αρίας, ο πρόεδρος του CADTM Ερίκ Τουσέν, ο Αργεντίνος σκηνοθέτης Φερνάντο Σολάνας, δημοσιογράφοι όπως  o Άβι Λιούις (συγγραφέας/σκηνοθέτης του ντοκιμαντέρ The Take – Η κατάληψη) και ο Ζαν Κατρμέρ (Liberation). Ακόμη προσωπικότητες όπως ο Μανώλης Γλέζος και η αντιπρόεδρος του γερμανικού κόμματος Die Linke Ζάρα Βάγκενκνεχτ.

Τη μουσική επένδυση προσφέρει ο Γιάννης Αγγελάκας και επιστημονική επιμέλεια έχει ο δημοσιογράφος και οικονομολόγος Λεωνίδας Βατικιώτης.

Την παραγωγή του DEBTOCRACY ανέλαβε η εταιρεία BitsnBytes. Το μοντάζ υπογράφει ο Άρης Τριανταφύλλου.

Μια «μετωπική σύγκρουση με το ελληνικό δημόσιο»

Μια «μετωπική σύγκρουση με το ελληνικό δημόσιο»

Για την ταινία του Σωτήρη Γκορίτσα «Απ’ τα κόκαλα βγαλμένα», που βασίζεται στο ομώνυμο βιβλίο του Γιώργου Δενδρινού

Της Αλίκης Κοσυφολόγου Νεαρός ορθοπεδικός (Αργύρης Ξάφης), εργατικός και αισιόδοξος,  ξεκινάει την ειδικότητα του σ ένα δημόσιο νοσοκομείο, έχοντας την πεποίθηση ότι μπορεί να αντεπεξέλθει στις αντιξοότητες του επαγγέλματος με συστηματική εργασία και συνέπεια στις αρχές της επιστήμης του. Σύντομα συνειδητοποιεί ότι τα δομικά εμπόδια είναι τεράστια και ότι η προσπάθεια που καταβάλλει ο ίδιος δεν αρκεί για την υπέρβασή τους. Ο θεσμός του ΕΣΥ παρουσιάζεται υλικά ανεπαρκής, αλλά κυρίως ηθικά απαξιωμένος, σε τόσο βαθμό, ώστε να οδηγεί στην ψυχολογική και σωματική εξάντληση όσους και όσες θέλουν να εργαστούν με σοβαρότητα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα οι δύο επίσης «καλοί» γιατροί – τους υποδύονται ο Δημήτρης Ήμελλος και η Άννα Κουτσαφτίκη - που πλαισιώνουν τον κεντρικό χαρακτήρα, οι οποίοι εγκαταλείπουν την προσπάθεια και στρέφονται στον ιδιωτικό τομέα. Αφορμή για την ταινία ήταν η περιπέτεια υγείας του ίδιου του σκηνοθέτη Σ. Γκορίτσα και πηγή έμπνευσης στάθηκε το βιβλίο του γιατρού Γ. Δενδρινού. Το γεγονός ότι το σενάριο της ταινίας διαμορφώθηκε ως καταγραφή αληθινών εμπειριών, σε κάποια ενσταντανέ, αναβαθμίζει υπερβολικά τη ρεαλιστική αναπαράσταση σε βάρος της μυθοπλασίας.  Η κεντρική «θέση» της ταινίας συμπυκνώνεται στη φράση «Το αυτονόητο είναι το ακατόρθωτο», η οποία αναφέρεται, κατά κύριο λόγο, στον τρόπο λειτουργίας του δημόσιου τομέα στην Ελλάδα και, εν προκειμένω, των δημόσιων νοσοκομείων.  Η σύμβαση της κοινωνικής σάτιρας δικαιολογεί την υπερβολή, από την άλλη πλευρά όμως,  η τόσο έντονη «μετωπική σύγκρουση» με το δημόσιο τομέα μπορεί, κατά τη γνώμη μου, να παραγάγει ιδεολογικά αποτελέσματα αντίθετα από τα «επιδιωκόμενα» - εφόσον θεωρούμε ότι το επιδιωκόμενο της κριτικής είναι η βελτίωση της λειτουργίας του δημόσιου νοσοκομείου κι όχι η κατάργηση του. Δεν ισχυρίζομαι ότι η ταινία λειτουργεί ως απολογία των ιδιωτικοποιήσεων. Αντιθέτως, το σενάριο παλεύει να απεγκλωβιστεί από αυτό το σχήμα θέσης – αντίθεσης μεταξύ δημοσίου και ιδιωτικού. Φαίνεται όμως, ότι δεν το πετυχαίνει εντελώς αυτό. Από την άλλη, πράγματι, η «καλοφτιαγμένη» πλοκή ξεγλιστράει επιδέξια από κάθε είδους λαϊκισμό, ενώ ασχολείται με ένα θέμα που θα μπορούσε να γίνει προνομιακό πεδίο για την  «εκδήλωσή» του. Η αποφυγή του λαϊκισμού και της δραματουργικής  υπεραπλούστευσης των κοινωνικών σχέσεων που αναπτύσσονται στο περιβάλλον του νοσοκομείου αποτελεί μάλλον μια μεγάλη αρετή αυτού του σατιρικού έργου. Η ταινία είναι, στο σύνολό της, αρκετά ενδιαφέρουσα και οι διάλογοι καταφέρνουν να αποδομήσουν με εντυπωσιακά αποτελεσματικό τρόπο όλα τα κοινωνικά στερεότυπα που σχετίζονται με το ιατρικό επάγγελμα στην Ελλάδα.  Οι υποδειγματικές ερμηνείες των ηθοποιών, που καταφέρνουν να παραμένουν δραματικοί μέσα στην παρωδία, είναι το μεγάλο ατού «της». Βεβαίως στα πλεονεκτήματα του φιλμ περιλαμβάνεται και η απολαυστική «σύμπτυξη» εθνικού ύμνου και «I will survive» της Γκλόρια Γκέυνορ, που εμπνεύστηκαν οι Burger Project για τη μουσική του επένδυση. Παίζουν: Αργύρης Ξάφης, Δημήτρης Ήμελλος, Άννα Κουτσαφτίκη, Στέλιος Μάϊνας, Μπέσσυ Μάλφα, Γεράσιμος Σκιαδαρέσης, Βαγγέλης Μουρίκης, Μηνάς Χατζησάββας, Γιώργος Συμεωνίδης, Γιώτα Φέστα, Κώστας Μπερικόπουλος, Δημήτρης Ξανθόπουλος, Μάκης Παπαδημητρίου, Υβόννη Μαλτέζου κλπ. Σενάριο – Σκηνοθεσία : Σωτήρης Γκορίτσας Παραγωγός: Κων/νος Μωριάτης Συνεργάτης σεναρίου: Νίκος Παναγιωτόπουλος Δ/νση φωτογραφίας : Σίμος Σαρκετζής

Ήρθε η ώρα να τολμήσουμε

Ήρθε η ώρα να τολμήσουμε

Σαβούρα θα βρούμε στο δρόμο μας μπόλικη. Μήπως σήμερα δεν βρίσκουμε; Αλλά τουλάχιστον η ειλικρινής αποτυχία είναι προτιμότερη από την προκάτ επιτυχία

Του Νίκου Σβέρκου Οι άνθρωποι που μεγαλώσαμε στην Ελλάδα τις τελευταίες δυο ή τρεις δεκαετίες, πήραμε μια τρομερά περιορισμένη πολιτιστική ανατροφή. Η κατασκευή “ιερών έντεχνων τεράτων” είχε τελικά τραγικά αποτελέσματα. Η πλειοψηφία των ανθρώπων αυτής της ηλικιακής ομάδας προτίμησε άλλες εμπορευματικές εκδοχές της μουσικής, αφού ουσιαστικά το μονοπώλιο του έντεχνου κατάντησε τον εαυτό του ατελέσφορο και επαναλαμβανόμενο. Το κράτος έκανε “σημαία” του τον πολιτισμό. Όχι όποιον κι όποιον. Τον κρατικοδίαιτο, αυτόν τον πολιτισμό που σπουδάζεται με την προσωπική εμμονή και τελικά μαραζώνει από τον ασφυκτικό εναγκαλισμό του με τις επιχορηγήσεις. Να είμαστε σοβαροί. Χωρίς ενίσχυση και δημοκρατία πολιτισμός δεν παράγεται. Δείτε την Γαλλία πώς παρήγαγε τα κινηματογραφικά κομψοτεχνήματά της. Ήταν κεντρική απόφαση της πολιτείας να φτιαχτεί ο γαλλικός κινηματογράφος. Και δόθηκε άπλετος χώρος στους δημιουργούς, εκφραστική ελευθερία και ηθική (εκτός από οικονομική) ενίσχυση. Στην Ελλάδα των δυο-τριών σπουδαίων δημιουργών η παραγωγή έγινε άνυδρη, βαρετή και τελικά επέθανε. Το εντυπωσιακό αποτέλεσμα  του “Κυνόδοντα” δεν είναι παρά ένα πυροτέχνημα, μια κορυφή ενός παγόβουνου που πολύ απλά δεν υπάρχει. Έτσι συμβαίνει δυστυχώς και στη μουσική. Πάλι καλά που εκεί υπάρχουν σποραδικά σπουδαία αποτελέσματα από ανθρώπους της “επόμενης γενιάς” που δημιούργησαν έξω από το πλαίσιο. Είναι τρομερά κουραστικό να ανακυκλώνουμε τους επαίνους. Όσο σκληρό κι αν μοιάζει, ο Θεόδωρος Αγγελόπουλος ή ο Μίκης Θεοδωράκης (τα ονόματα αυτά είναι αντιπροσωπευτικά και όχι μοναδικά στο είδος τους) απέτυχαν οικτρά. Δεν έκαναν τίποτα για να εξασφαλιστεί η πολιτιστική συνέχεια στις τέχνες τους, που είναι εξόχως λαϊκές. Οι όμορφες σποραδικές ριπές του Αγγελάκα, του Παυλίδη ή του Δεληβοριά ουσιαστικά δεν αποτελούν διαχειριστικά παιδιά των παραπάνω, παρά μόνον περιπτώσεις που διύλισαν την λατρεία τους για την έκφραση μέσα από το πολιτιστικό τους περιβάλλον. Η πιο συνήθης δικαιολογία λέει ότι “οι καιροί άλλαξαν” και ως εκ τούτου δεν είναι δυνατόν να υπάρχει τόσο σπουδαία παραγωγή όπως στο παρελθόν. Μισό λεπτό, αγαπητοί λάτρεις της φορμόλης! Η τέχνη αποτελεί είδος για χρήση και ανάπτυξη υπό συγκεκριμένες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες; Ε, όχι! Δεν γίνεται σήμερα να μην υπάρχει τρανταχτή έκφραση της δυσαρέσκειας για τα μύρια όσα μάς περιβάλλουν. Αν δεν υπάρχει, τότε μιλάμε για μια κοινωνία νεκρή, πράγμα που και προσωπικά αρνούμαι να αποδεχτώ. Άρα κάπου είναι κρυμμένη. Επειδή από το κράτος πολλές φορές περιμέναμε πολλά, αλλά σοβαρότητα δεν αντικρίσαμε, καιρός είναι να σπάσουμε τα στεγανά. Ο καθένας από εμάς, δημιουργός ή θεατής, πομπός ή δέκτης, να σταματήσει την ιδιώτευση της τέχνης. Να ανοίξουμε μάτια, αυτιά, μυαλό και ψυχή και να έρθουμε αντιμέτωποι με την πραγματικότητα. Να σταματήσουμε να ντρεπόμαστε για ό,τι λατρεύουμε, να απενοχοποιήσουμε εικόνες, λέξεις και ήχους και τουλάχιστον να δοκιμάσουμε. Σαβούρα θα βρούμε στο δρόμο μας μπόλικη. Μήπως σήμερα δεν βρίσκουμε; Αλλά τουλάχιστον η ειλικρινής αποτυχία είναι προτιμότερη από την προκάτ επιτυχία. Σημ: Αυτές οι σκέψεις είναι αποτέλεσμα της είδησης του θανάτου του Μανώλη Ρασούλη, για τον οποίο πολλά άκουσα και λίγα πίστεψα. Το υπέροχα άμεσο έργο του αρκεί. Υπήρξε άψογος..

ΓΑΣ Πολιτιστικού Κέντρου Εργαζομένων ΟΤΕ 2011

Τοποθέτηση της Πολιτιστικής Δημιουργίας - Συσπείρωσης στην ΓΑΣ του Πολιτιστικού Κέντρου Εργαζομένων ΟΤΕ Ν. Αττικής 19 Μαρτίου 2011

Εισηγητής: Βίκυ Μιχαλακοπούλου

Η σημερινή Γενική Απολογιστική Συνέλευση συμπίπτει με την διαρκή και ανελέητη επίθεση που δέχονται οι μισθοί, οι εργασιακές σχέσεις και τα δικαιώματα των εργαζομένων εντός και εκτός ΟΤΕ.  Ο ελληνικός λαός σήμερα περισσότερο από ποτέ στη σύγχρονη ιστορία του δοκιμάζεται και βάλλεται από την διεθνή  κερδοσκοπία, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο την Ευρωπαϊκή Επιτροπή,  με την ανοχή  και συνενοχή  των ελληνικών κυβερνήσεων οι οποίες προσπαθούν να μεταφέρουν στις πλάτες του ελληνικού λαού βάρη και χρέη που δεν του αναλογούν. Ισοπεδώνουν μισθούς και συντάξεις καταλύουν εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα που έχουν κατακτηθεί εδώ και χρόνια με αγώνες, καταλύουν κάθε έννοια δημοκρατίας, υποθηκεύοντας το μέλλον μας και το μέλλον των παιδιών μας για δεκαετίες.

Ο ελληνικός λαός που δεν έσκυψε ποτέ το κεφάλι και παρήγαγε τη δημοκρατία και τον πολιτισμό, μετά την υπογραφή του μνημονίου από την Κυβέρνηση οδηγείται σε οικονομική εξαθλίωση και κατ επέκταση σε εθνική υποδούλωση.

Μέσα σε αυτό το γενικό κλίμα της επίθεσης που δεχόμαστε και αποκλειστική και κύρια ευθύνη έχει η κυβέρνηση, έρχεται η Διοίκηση του ΟΤΕ εκμεταλλευόμενη το κλίμα αυτό να  περάσει τα δικά της σχέδια με σκοπό να κρατήσει και  να επεκτείνει τα κέρδη της αδιαφορώντας για τον ανθρώπινο παράγοντα για τους ίδιους τους εργαζομένους της. Για όλα φταίνε οι κακοί υπάλληλοι.

Στα πλαίσια αυτά,  η διοίκηση του ΟΤΕ προχωρά σε 120 τρομοκρατικές, εκβιαστικές απολύσεις εργαζομένων στη Cosmote. Όλα δείχνουν ότι ακολουθεί χορός απολύσεων στον ΟΤΕ. Και τα μέσα ενημέρωσης αντί να ενημερώνουν τον κόσμο όπως οφείλουν, αντίθετα είτε τον αποπροσανατολίζουν, είτε τον αποβλακώνουν, εξυπηρετώντας τα συμφέροντα της εκάστοτε οικονομικής και πολιτικής ηγεσίας με την οποία διαπλέκονται. Βαφτίζουν μάλιστα τις απολύσεις ως εθελουσία και αποσιωπούν τις κινητοποιήσεις μας γιατί ο τζίρος από τις διαφημίσεις Cosmote, ΟΤΕ είναι μεγάλος - και η Κυβέρνηση από την άλλη λειτουργεί ως Πόντιος Πιλάτος αυτή η ίδια που πριν ένα χρόνο περίπου μας έλεγε για επιστροφή του ΟΤΕ στο δημόσιο.

Εμείς λοιπόν ως Πολιτιστικό και ως άνθρωποι των γραμμάτων, γνωρίζοντας καλά το παιχνίδι της Κυβέρνησης και αυτών που την εκπροσωπούν έχουμε χρέος να προασπίσουμε τα δικαιώματα των εργαζομένων μας και να αποτελέσουμε το φάρο ενημέρωσης τόσο προς τους συναδέλφους μας όσο και γενικότερα προς όλο τον κόσμο. Να πρωτοστατήσουμε μαζί με το συνδικαλιστικό κίνημα στον αγώνα για να πάρουμε το δίκαιο στα χέρια μας.

 Περίμενα λοιπόν το σημερινό πρόγραμμα δράσης που κατατίθεται, πρωτίστως να κινείται σε αυτή την κατεύθυνση,  σε αυτή την φιλοσοφία των αγώνων, της ενημέρωσης, της συνειδητοποίησης, της αφύπνισης και του ξεσηκωμού, μετά τις δραματικές αλλαγές που συντελούνται τόσο στην κοινωνία μας γενικότερα όσο και στον ΟΤΕ ειδικότερα. Αντί αυτού, βλέπω ότι σαν να είμαστε «πέρα βρέχει», καμία αναφορά στα φλέγοντα ζητήματα που απασχολούν τους συναδέλφους μας και απειλούν τη ίδια την επιβίωση τους και επιβίωσή μας. Γιατί θα μου πείτε εδώ είναι πολιτιστικό είναι άλλων αρμοδιότητα και όλα αυτά… Και όμως στις δύσκολες στιγμές που ζούμε αυτός είναι ο ρόλος των ανθρώπων της τέχνης και των γραμμάτων: να πρωτοστατήσουν στους αγώνες και να αφυπνίσουν τον κόσμο. Πίσω από κάθε συνάδελφο μπορεί να βρίσκεται ένα απολυμένο μέλος της οικογενείας του, ένα άνεργο, ή ένα μέλος που του έχουν πετσοκόψει το μισθό. Δεν είμαστε ξεκομμένοι από την κοινωνία και τα προβλήματά της είμαστε βαθιά μέσα σε αυτά.

Με αφορμή λοιπόν και την εξαγγελία των απολύσεων στη Cosmote, προτείνω από τη μία συνέχιση του αγώνα μαζί με τα συνδικαλιστικά όργανα για να μην περάσουν οι απολύσεις, ΑΓΩΝΑ έμπρακτο και ουσιαστικό με συνεχή πίεση από τη μεριά μας προς τη Διοίκηση αφού όπως «λέτε βλέπει με καλό μάτι το ΠΚ».

Και από την άλλη προτείνω να υπάρξει καταστατική πρόβλεψη σύμφωνα με την οποία όσοι απολύονται από την εταιρεία και τον Όμιλο ΟΤΕ δεν χάνουν την ιδιότητα του μέλους του Πολιτιστικού μας κέντρου - για τους 120 συναδέλφους μας που απολύονται είναι το ελάχιστο δυνατό που μπορούμε να κάνουμε μαζί με τον αγώνα για να μην απολυθούν.

Συνάδελφοι και Συναδέλφισσες, το Πολιτιστικό μας Κέντρο με ευθύνη της πλειοψηφίας έχει αποκοπεί από τα κοινωνικά δρώμενα που συμβαίνουν γύρω μας και επηρεάζουν την ζωή μας. Πιστεύουμε ότι το Πολιτιστικό οφείλει να αναμιχθεί ενεργά στην κοινωνική ζωή της πόλης μας και να πάρει μέρος σε όλα τα κινήματα πολιτών που αναπτύσσονται και απαιτούν να σταματήσει η υποβάθμιση της ποιότητας της ζωής μας. Κινήματα υπεράσπισης των ελεύθερων χώρων από την ασυδοσία των κερδοσκόπων, Κινήματα υπεράσπισης κοινωνικών και πολιτικών δικαιωμάτων. Κινήματα αλληλεγγύης στους μετανάστες και σε μειονεκτικές ομάδες πληθυσμού. Δεν γίνεται να καταστρέφονται πάρκα για να γίνουν γκαράζ και εμείς να σιωπούμε. Δεν γίνεται να γεμίζουν ταράτσες με παράνομες και επικίνδυνες κεραίες και εμείς να σιωπούμε. Δεν γίνεται να καταστρέφονται αρχαιολογικοί χώροι για να γίνουν χωματερές και εμείς να σιωπούμε. Το Πολιτιστικό μας Κέντρο μπορεί και πρέπει να αποτελέσει μέρος του κινήματος «Δεν Πληρώνω». Δεν πληρώνουμε διόδια για ανύπαρκτους και επικίνδυνους δρόμους. Δεν πληρώνουμε την παράλογη αύξηση στα εισιτήρια των αστικών συγκοινωνιών, ούτε συναινούμε στη συρρίκνωση και την ιδιωτικοποίησή τους. Αντιδρούμε στις συγχωνεύσεις στο κλείσιμο και την υποχρηματοδότηση των δημόσιων σχολείων. Αντιδρούμε στην επιβολή εισιτηρίου στα δημόσια νοσοκομεία. Αυτά τα ζητήματα που μας αφορούν σαν εργαζόμενους, σαν γονείς, σαν χρήστες κοινωνικών υποδομών, σαν πολίτες αυτής της πόλης και πρέπει να μπουν στην «ατζέντα» του Πολιτιστικού όπως μπήκαν η ερασιτεχνική δημιουργία, ο αθλητισμός, η ψυχαγωγία, το φιλειρηνικό κίνημα.

Και συνεχίζουμε με ένα θέμα που επίσης είναι φλέγον αυτό του συνεδρίου της UNION SKYPT που πραγματοποιήθηκε τον περασμένο Μάιο στην χώρα μας και για το επόμενο Συνέδριο που έρχεται. Αυτά λοιπόν που διαπιστώσαμε δεν είναι καθόλου ενθαρρυντικά, το όργανο αυτό δεν παράγει ουσιαστικό έργο, δεν έχει σαφή προσανατολισμό και στίγμα, που να βοηθάει και να επεκτείνει τη σύσφιξη σχέσεων μεταξύ των λαών των χωρών που συμμετέχουν, την ανταλλαγή ιδεών και πολιτισμού μεταξύ τους. Είναι ένας θεσμός, αποστειρωμένος και απομονωμένος από το κοινωνικό γίγνεσθαι και το κυριότερο με χαρακτήρα καθαρά τουριστικό και δημοσίων σχέσεων, παρά πολιτιστικό.   Τούτο δε αποδεικνύεται και αν διαβάσει κανείς το τεύχος περιοδικού μας  του Σεπτεμβρίου όπου γράφει ο Γραμματέας του Πολιτιστικού κος Κασόλας για το συνέδριο και αφήνω σε σας τις διαπιστώσεις σας… δεν κάνει τίποτα άλλο παρά να αναφέρεται στα αξιοθέατα που επισκεφθήκαμε στην φιλοξενία μας και πόσο καλά περάσαμε..

Επίσης,  περιμέναμε μετά την πραγματοποίηση του συνεδρίου εμείς τα μέλη του ΔΣ που παρευρεθήκαμε, να εκθέσουμε τις απόψεις μας στο πρώτο ΔΣ που θα ακολουθούσε τον Ιούνιο δηλαδή. Μας είπαν λοιπόν από το Προεδρείο ότι δεν ήταν έτοιμα τα οικονομικά του Συνεδρίου και για αυτό θα το συζητήσουμε το θέμα από Σεπτέμβρη. Αντί αυτού αιφνιδιαστικά στο επόμενο ΔΣ του Ιουλίου συζητήθηκε το θέμα γνωρίζοντας ότι είναι περίοδος αδειών, «μεταξύ μας μεταξά» αφού έλειπαν τρία μέλη του ΔΣ που ήταν στο Συνέδριο εκτός της πλειοψηφίας «Πολιτιστικής Αλλαγής;» και συγκεκριμένα ο Βαγγέλης Ζαρέντης από την Δαπκε, ο Νάσος Αργυρίου από την ΑΣΕ και εγώ ως εκπρόσωπος τη πολιτιστικής Ενότητας.

Από το  επόμενο ΔΣ ζητήσαμε επανηλειμμένα να συζητηθεί το θέμα και η απάντηση ήταν ή αρνητική ότι αυτό έγινε τον Ιούλιο είτε- και μετά από πιέσεις -ότι θα συζητηθεί σε κάποιο από τα επόμενα ΔΣ.

Και ξέρετε συνάδελφοι και συναδέλφισσες πότε ήρθε να συζητηθεί το θέμα; όταν ήθελαν να τακτοποιήσουν  το επόμενο ταξιδάκι στο νέο συνέδριο της UNION. Μάλιστα χωρίς να είναι στην ημερήσια διάταξη σαν θέμα η οποία αυτή έλεγε ΓΑΣ και όχι UNION SKYPT.

Θεωρώ πρόκληση να πηγαίνουν μέλη του ΔΣ δωρεάν ταξίδια με χρήματα που πληρώνουν συνάδελφοί μας με πολύ δυσκολία αυτό τον καιρό με άλλοθι ένα συνέδριο που δεν είχε ποτέ στο παρελθόν έμπρακτο όφελος στα μέλη μας. Και να πηγαίνουν κάποια μέλη του ΔΣ που δεν έχουν προσφέρει στο Πολιτιστικό ή δεν δείχνουν διάθεση να προσφέρουν και είτε αποτελούν βιτρίνες στην καλύτερη των περιπτώσεων είτε στην χειρότερη θέλουν να επωφεληθούν με τέτοιου είδους ταξιδάκια. Και εγώ θα μπορούσα να πάω δωρεάν αλλά δεν το έκανα γιατί το θεωρώ πρόκληση και η συνείδησή μου δεν το επιτρέπει τόσο απέναντι σε αυτούς που με ψήφισαν όσο και σε αυτούς που δεν με ψήφισαν και είναι περισσότεροι.

Και ενώ σπαταλάμε εδώ τα χρήματα χωρίς δυσκολία, δυσκολευόμαστε να πάρουμε τις αποφάσεις για θέματα σωστής λειτουργίας όπως: καθαριότητα (ειπώθηκε από το γραμματέα να μην προχωρήσουμε σε πρόσληψη 2ης καθαρίστριας για οικονομικούς λόγους), κωλυσιεργία αγοράς νέων καρεκλών γιατί είναι επικίνδυνες αυτές που έχουμε, ώρες που ζητήθηκαν για την εύρυθμη λειτουργία κάποιων τμημάτων και δεν δόθηκαν, ειπώθηκε (από πρόεδρο και γραμματέα) να μην κάνουμε φέτος δύο κοπές πίτας αλλά μία για τα παιδικά τμήματα κάτι βέβαια που δεν πέρασε, πάγωμα της ανανέωσης του site και άλλα.

Επίσης για το κτιριακό ζήτημα δεν πρέπει να επαναπαυόμαστε και ότι η DT δεν το θεωρεί ιδιοκτησία της και καλλιεργεί την αδράνεια και τον εφησυχασμό. Μέχρι και η ΟΜΕ ΟΤΕ έχει καταληκτική ημερομηνία παράδοσης του κτιρίου στην οδό Σταδίου. Το κλίμα αβεβαιότητας λοιπόν συνεχίζεται…

Ακόμη, οι προτάσεις για διασκέδαση σε νυκτερινά κέντρα αμφιβόλου ποιότητας αποτελούν και πάλι το επίκεντρο των δραστηριοτήτων του ΠΚ παρότι επανηλειμμένα έχουμε καταθέσει τις ενστάσεις μας.

Ζήτησα, ως νέο μέλος του ΔΣ, να ενημερωθώ για τις εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται στο ΠΚ και να έχω πλήρη και αναλυτικά στοιχεία. Φθάσαμε στο τελευταίο ΔΣ πριν τη ΓΑΣ να μάθω ότι Πρόεδρος και Γραμματέας τα χειρίζονται εν λευκώ και ότι βέβαια υπάρχουν οι αποδείξεις για όλες τις εκδηλώσεις και δεν μπορούν να περάσουν στα οικονομικά γιατί το ΠΣ δεν μπορεί να εισπράττε,ι αλλά δεν έρχονται προς ενημέρωση των μελών του ΔΣ . Δική μας άποψη είναι ότι υπάρχει θέμα οικονομικής διαφάνειας και σοβαρό κενό πληροφόρησης και επομένως,  είτε δεν θα πραγματοποιούνται εκδηλώσεις είτε αν συνεχίσουν να γίνονται θα έχουμε πλήρη και αναλυτικά στοιχεία κάθε μήνα στο ΔΣ αλλιώς εμείς ως παράταξη δεν θα τα ψηφίζουμε. Επίσης θέλουμε ενημέρωση και πριν την εκδήλωση, ότι έχει  εκδηλωθεί ενδιαφέρον για την αίθουσα από την τάδε υπηρεσιακή λειτουργία ή συνδικαλιστικό όργανο και έχει ζητήσει αυτό και αυτό.

Έχουμε κατά επανάληψη τονίσει και από αυτό το βήμα, ότι μας ενδιαφέρουν οι αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες και πιστεύουμε ότι θα έπρεπε το Πολιτιστικό μας Κέντρο να έχει ως ανώτερο όργανο την Γενική Συνέλευση των μελών του και όχι μια αδιάφορη και επετειακή συνέλευση αντιπροσώπων. Τα πρωτοβάθμια σωματεία του ΟΤΕ υιοθέτησαν τις αντιπροσωπευτικές συνελεύσεις γιατί έχουν Πανελλαδικό χαρακτήρα και αντικειμενική δυσκολία συγκρότησης Γενικής Συνέλευσης. Εμείς όμως συνάδελφοι είμαστε Πολιτιστικό Κέντρο Νομού και συνεπώς δεν υπάρχει σοβαρός λόγος ύπαρξης Γ.Α.Σ. Άλλη μία φορά ζητάμε να γίνει επιτέλους καταστατική αλλαγή για να διορθώσει μια καταφανώς λανθασμένη επιλογή

Με αφορμή το «μαγείρεμα» που έγινε στο υπό διαμόρφωση Τμήμα Μπάσκετ θα ήθελα να πω κάτι, που κατ΄επανάληψη το έχουμε τονίσει, ότι η πλειοψηφία οφείλει να σέβεται την μειοψηφία.

Όπως είπε Ο ΟΥΜΠΕΡΤΟ ΕΚΟ: Δημοκρατία δεν σημαίνει πως η πλειοψηφία έχει το δίκιο. Σημαίνει πως έχει το δικαίωμα να κυβερνάει. Δημοκρατία δεν σημαίνει ότι η μειοψηφία έχει άδικο. Σημαίνει πως ενώ σέβεται την κυβερνητική πλειοψηφία, υψώνει δυνατά τη φωνή της κάθε φορά που νομίζει οτι η πλειοψηφία έχει άδικο ( ή ακόμη χειρότερα όταν αντιτίθεται στους νόμους, την ηθική και τις αρχές της δημοκρατίας ), και οφείλει να το πράττει δυναμικά, γιατί αυτή είναι η εντολή των πολιτών. Οταν η πλειοψηφία υποστηρίζει ότι έχει δίκιο και η μειοψηφία δεν αντιδράει, τότε η δημοκρατία βρίσκεται σε κίνδυνο. ΕΜΕΙΣ Ως ΜΕΙΟΨΗΦΙΑ ΑΚΟΛΟΥΘΩΝΤΑΣ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΤΑΚΤΙΚΗ ΘΑ ΑΝΤΙΔΡΑΜΕ!!!

Συνάδελφοι και συναδέλφισσες,  θέλει όραμα και ιδεολογία ο πολιτισμός. Θέλει κέφι μεράκι όρεξη και γνώσεις. Εμείς αυτά τα έχουμε και σε συνδυασμό με το ότι δεν ανακαλύψαμε τώρα τον πολιτισμό για να πιάσουμε μία καρέκλα αλλά ήταν και είναι μία μακρόχρονη πορεία και αναζήτηση, προσπαθήσαμε ανιδιοτελώς και καλοπροαίρετα πάντα, αλλά και χωρίς φόβο και αναστολές, να παρθούν εκείνες οι αποφάσεις που σκοπό έχουν τη βέλτιστη λειτουργία του ΠΚ, με γνώμονα  αρχές και αξίες προς όφελος των εργαζομένων. Και αυτό θα συνεχίσουμε να κάνουμε κα στο μέλλον.

Η «Δεύτερη Ζωή» του Γιάννη Κανίογλου

Πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία η έκθεση του συνάδελφου και φίλου Γιάννη Κανίογλου  στη Δημοτική Καπναποθήκη Καβάλας από τις 7 έως τις 17 Δεκεμβρίου 2010. Ο καλλιτέχνης, που ζωγραφίζει σε ιδιαίτερες επιφάνειες όπως πέτρες, κορμοί, νεροκολοκύθες, ασκεί «ατύπως» χρέη δασκάλου ζωγραφικής στους μαθητές της Νέας Περάμου. Ωστόσο για πρώτη φορά αποφάσισε να εκθέσει στο κοινό τα έργα του. Η έκθεση του Γιάννη Κανίογλου είχε αναδρομικό χαρακτήρα και παράλληλα παρουσίασε τη νέα σειρά των έργων του.
Ο τίτλος της έκθεσης «Δεύτερη Ζωή» επιλέχθηκε προκειμένου να αποδειχθεί πως κάποια υλικά της φύσης αντί να απαξιώνονται και να πετιούνται, μπορούν άνετα να διανύσουν μια δεύτερη ζωή γεμάτη χρώματα και να γίνουν χρηστικά. Ο καλλιτέχνης προσκάλεσε  εκπαιδευτικούς, γονείς και μαθητές να επισκεφτούν το χώρο ώστε να συζητήσουν μαζί του για τα έργα του. Η τέχνη δεν είναι μόνο μέθοδος τέρψης, αλλά είναι και η αναγνώριση μιας δεύτερης ευκαιρίας σε διάφορα παλιά υλικά. Εξάλλου, υπάρχουν καλλιτέχνες που προμηθεύονται τα δικά τους υλικά κυριολεκτικά από τα σκουπίδια και τα μετατρέπουν σε έργα τέχνης.

Ο Γιάννης Κανίογλου αντλεί την έμπνευσή του από τη φύση και τα υλικά της, πάνω στα οποία φροντίζει να προσθέτει τη δική του πινελιά.

Δείτε εδώ το Blog της «Δεύτερης Ζωής» 

και εδώ δείτε το φωτογραφικό άλμπουμ της έκθεσης

Τηλεόραση, φίλος ή εχθρός;

Τηλεόραση, φίλος ή εχθρός;

Γράφει η Βίκυ Μιχαλακοπούλου, μέλος του Δ.Σ. και υπεύθυνη των Παιδικών Τμημάτων του Πολιτιστικού Κέντρου

Πάρα πολλοί  από εμάς έχουμε καθιερώσει την τηλεόραση σε τρόπο ζωής και την έχουμε αναγάγει σε αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας. Πόσο μας ωφελεί όμως αυτή η σχέση εξάρτησης;

Σήμερα ακόμα πιο έντονα κυριαρχούν στην τηλεόραση, φθηνές και πρόχειρες παραγωγές και μας έχουν κατακλύσει πάσης φύσεως  reality, όπως Top Model Super Idol κλπ . Η νεολαία είτε επηρεάζεται από αυτά είτε αναγκάζεται να περάσει από τη δοκιμασία τους…. Αυτά είναι τα πρότυπα και τα μηνύματα που εισβάλλουν με ευκολία στο σπίτι μας και στο μυαλό μας. Εύκολο χρήμα, προβολή, εξωτερική εμφάνιση, κλπ. Ελάχιστες εκπομπές κάνουν λόγο για αξίες, ιδανικά, προσπάθεια, αγώνα για ελευθερία, δικαιοσύνη, ισότητα, μόρφωση, προβολή ικανών και μορφωμένων ανθρώπων που πέτυχαν και διέπρεψαν εντός και εκτός Ελλάδας .

Ποιο δημοσιογραφικό κριτήριο επιβάλλει να ιεραρχούνται ως ειδήσεις σπουδαιότερες  η προσωπική ζωή  οι κόντρες και τα κουτσομπολιά των λεγόμενων celebrities και να μην προβάλλονται άνθρωποι άξιοι, από διάφορους χώρους όπως επιστήμονες, καλλιτέχνες κλπ που διαπρέπουν βραβεύονται για το έργο τους ή ανοίγουν νέους δρόμους με τις ανακαλύψεις και τις έρευνες τους.

Σύμφωνα με πρόσφατη δήλωση του μουσικοσυνθέτη Θάνου Μικρούτσικου, «το ευτελές κυριαρχεί στην τηλεόραση και έχει μειώσει κατά πολύ το γούστο του Μέσου Έλληνα».

Αλλά και παλαιότερα, ο Άρης Φακίνος το 1994 απαντώντας στο ερώτημα αν μπορεί να υπάρξει ποιοτική τηλεόραση, είπε ότι «πρέπει να σταματήσουμε να αναζητούμε ήλιο τα μεσάνυχτα και παρθένες στα πορνεία». Είναι οριακή αυτή η θέση, είναι όμως και αφελής η αντίληψη που υποστηρίζει ότι «η τηλεόραση είναι αυτή που είναι, γιατί έτσι την προτιμούν οι πολίτες, αφού έχουν δικαίωμα επιλογής και αν δεν τους αρέσει μπορούν να την κλείσουν ή να αλλάξουν κανάλι.

Η πρόταση για εναλλακτικές μορφές τηλεόρασης, θα είχε νόημα αν αυτές υπήρχαν. Βλέπουμε όμως μια εκπληκτική ομοιότητα των τηλεοπτικών προϊόντων . Όλα μοιάζουν: ειδήσεις, ενημερωτικές εκπομπές ριάλιτι  σόου, όλα. Ο συναγωνισμός δεν είναι για το καλύτερο αλλά για το χειρότερο με μοναδικό σκοπό την τηλεθέαση.

 Υπάρχουν βέβαια και εξαιρέσεις, όπως ποιοτικές δημοσιογραφικές εκπομπές και σειρές που ενισχύουν την άποψη, ότι δεν φταίει κατά κύριο λόγο το μέσο, αλλά ο τρόπος με τον οποίο τον χρησιμοποιούν, ακριβώς γιατί είναι μεγάλη και τρομερή η ιδεολογική του δύναμη.

Kaι ο Umberto Eco σε βιβλίο του, υποστηρίζει ότι «πριν αρκετά χρόνια ακόμη, όποιος ήθελε  πάρει την πολιτική εξουσία σε μία χώρα, δεν είχε παρά να αποχτήσει τον έλεγχο του στρατού και της αστυνομίας. Τα τελευταία χρόνια, μια χώρα ανήκει σε αυτόν που ελέγχει τα μέσα ενημέρωσης και όχι μόνο οι ειδικοί, αλλά ακόμη και το πλατύ κοινό αντιλαμβάνεται ότι ζει στην εποχή των επικοινωνιών.

Ο συνεχής βομβαρδισμός πληροφοριών-ειδήσεων έχει ως αποτέλεσμα τα μηνύματα να ισοπεδώνονται, να χάνουν τις διαφορές τους και ο δέκτης τελικά να αδιαφορεί για το περιεχόμενό  τους, οδηγώντας τον σε ναρκωτική παθητικότητα. Με άλλα λόγια, ο συνεχής βομβαρδισμός μας καθιστά παθητικούς δέκτες και αλλοιώνει την κρίση μας.

Ιδιαίτερα στις μέρες μας, μετά την υπογραφή του Μνημονίου από την Κυβέρνηση,  που καταδίκασε τον ελληνικό λαό σε οικονομική υποδούλωση, με ότι αυτό συνεπάγεται για μας αλλά κυρίως για τα παιδιά μας, ο ρόλος τη τηλεόρασης και αυτών που την εκπροσωπούν (με ελάχιστες εξαιρέσεις), είναι ακόμα πιο καθοριστικός και μεγάλος, στο σχέδιο χειραγώγησης των πολιτών. Μεγάλο -δημοσιογράφοι αντί να υπηρετούν τα συμφέροντα του λαού όπως οφείλουν,  μας αποβλακώνουν και μας αποπροσανατολίζουν, εξυπηρετώντας τα σχέδια της  εκάστοτε πολιτικής και οικονομικής εξουσίας. Αυτοί που με τη δική μας τηλεθέαση πληρώνονται αδρά, καθοδηγούν κάθε φορά τον κόσμο δήθεν για το καλό του, εναντίον μιας κατηγορίας εργαζόμενων ή μιας κοινωνικής ομάδας, αποσιωπώντας τους πραγματικούς υπαίτιους.

Και ένα μεγάλο τμήμα του λαού κάθεται αδρανές στον καναπέ του, λες και όλα αυτά που συμβαίνουν γύρω τους και εις βάρος του, δεν τον αφορούν και είναι απλά τηλεοπτική ταινία.

Ένα μεγάλο τμήμα του λαού λειτουργώντας σαν υπνωτισμένο,  ξέχασε να συζητάει, να επικοινωνεί, να πολεμάει, ν’ αγωνίζεται, να βγαίνει στους δρόμους, να διεκδικεί το δίκιο του και να πιστεύει στη δύναμή του …

Μήπως είναι καλύτερα να βγούμε να ζήσουμε, να αγωνισθούμε και να διεκδικήσουμε τη δική μας ζωή όπως την αξίζουμε, με οποιοδήποτε τρόπο (όπως είναι μία βόλτα, η παρέα  αγαπημένα πρόσωπα, το διάβασμα ενός βιβλίου, η κοινωνική επαφή σε διάφορους χώρους, όπως π.χ. το Πολιτιστικό μας, ο αγώνας, η διεκδίκηση και υπεράσπιση των δικαιωμάτων μας) και όχι μέσα από το γυαλί; Η ζωή είναι δική μας και είναι μικρή - αξίζει να την χαραμίζουμε;

Και κλείνω με μία φράση ενός φίλου:

Η ζωή είναι υπέρτατη αξία μην την αφήνεις να περνά στα χαμένα…

ΜΙΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΖΟΖΕ ΣΑΡΑΜΑΓΚΟΥ

Αναδημοσίευση απο την "Εποχή"

«Η Αριστερά χωρίς ιδέες δεν έχει τίποτε να μας πει»

Μια συζήτηση του Ζοζέ Σαραμάγκου, που πρόσφατα χάσαμε, έχει ξεχωριστό ενδιαφέρον, ιδίως όταν περιστρέφεται γύρω από το ρόλο των ιδεών και των αξιών, τη συμπεριφορά των διανοουμένων, γύρω από την πολιτική και τους κινδύνους που κρύβει σήμερα για τη δημοκρατία, και, βέβαια, για την αριστερά, τις αστοχίες της, τις ευθύνες, αλλά και τον εν δυνάμει αναγεννητικό ρόλο της.
 Με τον Ζοζέ Σαραμάγκου συνομίλησε ο Πάολο Φλόρες ντ’ Αρκάις από τις στήλες του «Il Fatto Quoti diano», με την ευκαιρία της παρουσίασης του βιβλίου του «Τετράδιο» στην Ιταλία, πριν από μερικούς μήνες. Στο σημερινό φύλλο δημοσιεύουμε το μεγαλύτερο μέρος της.
Φλόρες ντ’ Αρκάις: Στο βιβλίο σου αφιέρωσες πολλές σελίδες στον δικαστή Μπαλτασάρ Γκαρθόν, που μας βοήθησε να κατανοήσουμε τι σημασία έχει «να μη γίνουμε δειλοί ούτε μια φορά, για να μη γίνουμε δειλοί για πάντα». Ο δικαστής Γκαρθόν, υπογραμμίζεις, έχει γίνει στόχος, γιατί τροφοδοτεί τις ελπίδες εκείνων που θέλουν μια δικαιοσύνη «ίση για όλους». Είναι η ίδια στοχοποίηση που υπήρξε στην Iταλία ενάντια στους δικαστές των Καθαρών Χεριών, και εξακολουθεί να υπάρχει ενάντια στους δικαστές που αγωνίζονται κατά της μαφίας, ή που ξεσκεπάζουν διαπλοκές μεταξύ εγκλήματος, επιχειρήσεων, θεσμών (βλέπε την τελευταία περίπτωση, τον Ντε Ματζίστρις, που αναγκάστηκε να απαρνηθεί την τήβεννο του δικαστή και να βάλει υποψηφιότητα στις Ευρωεκλογές). Και όμως, κάποτε “ο νόμος και η τάξη” ήταν η σημαία της δεξιάς (τουλάχιστον στα λόγια). Μήπως τους προνομιούχους και τους αντιδραστικούς τούς ενδιαφέρει μόνο η “τάξη” της αυθαιρεσίας, στο όνομα του “νόμου”;
Σαραμάγκου: Στην ουσία δεν πρέπει να συγχέουμε το νόμο και τη δικαιοσύνη. Ο νόμος μπορεί να στρέφεται ενάντια στην ελευθερία, η δικαιοσύνη μπορεί να χάσει τη φύση της στην καθημερινή της εφαρμογή. Ο νόμος και η δικαιοσύνη είναι εργαλεία που έχουν ανάγκη από μια συνεχή, αδιάκοπη, ακούραστη αναθεώρηση εκ μέρους των συνειδητοποιημένων πολιτών. Δεν ξέρω με ποιον τρόπο είναι δυνατό να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, όμως πρέπει να βρούμε τον τρόπο να εμπνεύσουμε στους δικαστικούς θεσμούς τον πόθο για δικαιοσύνη που χαρακτήριζε πάντα το ανθρώπινο είδος. Δεν έχω στο νου μου μια ιδανική κοινωνία, έχω στο νου μου μια ελεύθερη κοινωνία, ικανή να διορθώνει από μόνη της το έργο της. Ο ρόλος της παιδείας πρέπει να είναι θεμελιώδης, αλλά ακριβώς γι’ αυτό είναι αναγκαίο να μεταρρυθμιστεί όλο το εκπαιδευτικό σύστημα, από το νηπιαγωγείο μέχρι το πανεπιστήμιο. Είτε το θέλουμε είτε όχι, η περίφημη φράση που γράφτηκε στους τοίχους της Σορβόννης, «απαγορεύεται η απαγόρευση», που φαινομενικά είναι τόσο επαναστατική, πρόσφερε κακή υπηρεσία στη δημοκρατία.

Φλόρες ντ’ Αρκάις: Έχεις γράψει δύο υπέροχες σελίδες για μια αινιγματική και αναπάντεχη συνάντηση με τον κόσμο της καμόρας. Τις έχεις αφιερώσει στον αγώνα και στο θάρρος του Ρομπέρτο Σαβιάνο, και συνεπώς στο γεγονός ότι ο συγγραφέας είναι αναγκαίο, ακόμη και με κίνδυνο να «καταδικαστεί σε θάνατο», όπως ο Ρούσντι, όπως ο Σαβιάνο, να μην ξεχνά ότι είναι πρώτα απ’ όλα ένας πολίτης. Σήμερα η «ενιαία σκέψη» χλευάζει τον αγωνιστή διανοούμενο, που είναι εξάλλου όλο και πιο σπάνιος. Μα η αδιαφορία πολλών συγγραφέων και διανοούμενων δεν είναι ένα από τα στοιχεία της κρίσης των δημοκρατιών; 
Σαραμάγκου: Πιστεύω ότι είναι μια από τις αιτίες, αλλά όχι η μόνη. Η δημοκρατία που υπάρχει στ’ αλήθεια, πρέπει να κρίνεται και να ξανασυζητιέται κάθε μέρα, γιατί κάθε μέρα υποβαθμίζεται κι από λίγο. Ζούμε μια σειρά από κρίσεις που ενισχύουν η μια την άλλη: κρίση των αρχών, κρίση της οικογένειας, κρίση των ηθών, ηθική κρίση γενικά, και ο κατάλογος θα μπορούσε να μην έχει τέλος. Κατά την κρίση μου, μια αδιάφορη κοινωνία σαν τη δική μας δύσκολα μπορεί να γεννήσει αγωνιστές συγγραφείς και διανοούμενους. Δεν είμαστε καθοδηγητές των μαζών, αλλά, αντίθετα, πολλές φορές τις αφήνουμε να μας καθορίζουν. Αν η δημοκρατία είναι σε κρίση, ας αναλάβουμε το δικό μας μερίδιο ευθύνης, αλλά ας αντιμετωπίσουμε και τις ευθύνες των άλλων, δεν είμαστε οι μοναδικοί υπεύθυνοι.

Φλόρες ντ’ Αρκάις: Η Ιταλία είναι στην 44η θέση στον κατάλογο των χωρών με ελεύθερο τύπο. Όμως είναι επίσης η χώρα όπου γίνονται επιτυχημένες μαζικές διαδηλώσεις διοργανωμένες. Σου φαίνεται μανιχαϊστικό να μιλάμε για δύο Ιταλίες;
Σαραμάγκου: Σε κάθε χώρα υπάρχουν τουλάχιστον δύο χώρες, καμιά φορά και τρεις ή τέσσερις. Παρόλα αυτά, όσο κι αν είναι σημαντική μια διαδήλωση, δε νομίζω ότι πρέπει να τη θεωρήσουμε ως την προαναγγελία μιας επικείμενης αλλαγής.  Με ενδιαφέρει πολύ περισσότερο η καθημερινή δράση που κρατά ξύπνια την προσοχή των πολιτών και επιτρέπει γρήγορες απαντήσεις. Έχω ακόμη ζωντανή στη μνήμη μου την πορτογαλική επανάσταση, η οποία σε κάποιες περιστάσεις έμοιαζε να μην είναι καθόλου σε θέση να αντιμετωπίσει τη διαφοροποίηση της πραγματικότητας.

Φλόρες ντ’ Αρκάις:  Στο ουσιαστικό «κακούργος» ή  «εγκληματίας» τα λεξικά έχουν τον ορισμό: ένοχος για αδικήματα (ή εγκλήματα, ή αδικοπραγίες). Ο Μπερλουσκόνι αναγνωρίστηκε ένοχος πολλές φορές. Όμως, αν κανείς στην τηλεόραση τολμήσει να τον αποκαλέσει με τον τίτλο που του αξίζει (τελευταία ο βουλευτής ντι Πιέτρο), εξαπολύεται ένας σαματάς από διακοπές και απειλές. Ως συγγραφέας και δημοκράτης, τι εντύπωση έχεις απ’ αυτή την ανατροπή του νοήματος των λέξεων, στην οποία υποτάσσονται σχεδόν όλα τα μέσα ενημέρωσης στην Ιταλία, για να ευχαριστήσουν τον Μπερλουσκόνι;
Σαραμάγκου:  Ο λόγος είναι ένα από τα πρώτα θύματα του δεσποτισμού κάθε χρώματος. Δυστυχώς, είναι η ίδια η κοινωνία που συνεργάζεται με ψεύτικη αθωότητα σ’ αυτή την επιχείρηση πολιτικού καλλωπισμού, που ξεκινά από ψηλά. Όμως οι μεγαλύτεροι ένοχοι είναι τα μέσα επικοινωνίας, που υιοθετούν πρόθυμα τη φωνή του αφέντη, ακόμη και όταν δίνουν την εντύπωση ότι την αντιμάχονται. Η διαδικασία εξαπάτησης στην οποία υποβαλλόμαστε μόνιμα, έχει πολλά κεφάλαια. Η εξαχρείωση του λόγου είναι αναμφίβολα ένα απ’ αυτά και σίγουρα δεν είναι από τα λιγότερο απειλητικά.

Φλόρες ντ’ Αρκάις:  Είναι πια γνωστό ότι το «Τετράδιο» έπρεπε να βγει από τις εκδόσεις Εinaudi, που όμως δεν το δέχτηκαν. Δεν σου ζητάω μια κρίση για τη διεύθυνση της Einaudi, είσαι πολύ «κύριος» για να τα βάλεις με τους απροστάτευτους. Όμως στην Ιταλία υπάρχει πλέον ένα πρόβλημα εθελοδουλείας που εξαπλώνεται. Τι θεωρείς πιο επικίνδυνο για την εξάπλωση ενός αντιδημοκρατικού καθεστώτος;
Σαραμάγκου:  Κατά τη γνώμη μου είναι πιο επικίνδυνη η εθελοδουλεία που μετατρέπει τον υπόδουλο σε συνεργό. Εκτός των άλλων, για τον «αρχηγό» η εθελοδουλεία είναι το πιο επωφελές πράγμα, γιατί του παραχωρεί το άλλοθι να αρνηθεί κάθε λογοκρισία, να αρνηθεί ότι διέταξε ποτέ κάποιον να απαγορεύσει ετούτο ή το άλλο. Πιστεύω ότι αυτή ήταν η περίπτωση της Einaudi. Η υπερβολική σύνεση των διευθυντών της έφθασε στο σημείο να τους αναγκάσει να κάνουν κάτι που κανείς δεν τους είχε επιβάλει.

Φλόρες ντ’ Αρκάις: Στην Ιταλία η αριστερά, κάθε φορά που επιλέγει μια «μετριοπαθή» θέση (στην πραγματικότητα θέση υποτέλειας), ψέλνει το τροπάρι της αναγκαίας επιλογής «του μικρότερου κακού» και ζητά να αρκεσθούμε στα λίγα. Όμως, ήδη πριν από μισό αιώνα, καταγγέλλοντας το εντεινόμενο κλίμα του μακαρθισμού, η Χάνα Άρεντ θύμιζε «την πολύ στενή σχέση που υπάρχει ανάμεσα στο λιγότερο κακό και στο μεγαλύτερο κακό», γιατί «χωρίς να μας προστατεύουν από τα μεγαλύτερα κακά, τα μικρότερα κακά μάς οδήγησαν αναμφίβολα στα πρώτα». Εσύ παρακολουθείς με προσοχή την ιταλική πολιτική. Πώς εξηγείς τον μαζοχισμό των ηγετών της αριστεράς;
Σαραμάγκου: Πιστεύω ότι λίγοι σκέφτηκαν ότι αυτό που συμβαίνει τώρα ίσως έχει τις ρίζες του στον ιστορικό συμβιβασμό. Δεν είμαι ειδικός στην ιταλική πολιτική, όμως είχα πάντοτε την εντύπωση ότι με τον ιστορικό συμβιβασμό άρχισε η παρακμή της ιταλικής αριστεράς. Αν κάνω λάθος, θα μου άρεσε να μου το αποδείξουν. Στο διάβα του χρόνου, αυτό που κανείς θα μπορούσε να θεωρήσει εκείνη την εποχή ως μια πράξη πατριωτισμού, μετατράπηκε σε μια πολλαπλή διαδικασία διαφθοράς σε διαφορετικά επίπεδα, που τελικά έκανε την Ιταλία να γίνει το κατ’ εξοχήν παράδειγμα για το πού μπορεί να σε φέρει η ανικανότητα να εκτιμάς τις συνέπειες μιας επιλογής.

Φλόρες ντ’ Αρκάις:  Η αριστερά στην Ευρώπη ηττάται συχνότερα. Αλλά ακόμη κι όταν νικά, προετοιμάζει την επόμενη ήττα της υλοποιώντας ένα δεξιό πρόγραμμα. Μοιάζει να έχει απαρνηθεί το καθήκον να υλοποιήσει (ή τουλάχιστον να προσεγγίσει) και τις τρεις περίφημες αξίες: «ελευθερία, ισότητα, αδελφοσύνη». Η λέξη «ισότητα» έχει εκτοπιστεί από το λεξιλόγιο των αριστερών πολιτικών, σαν να πρόκειται για μια αρρώστια. Όμως, χωρίς τον αγώνα για την ισότητα σε τι μπορεί να χρησιμέψει μια αριστερά; Και μήπως οι ήττες της οφείλονται ακριβώς σ’ αυτή την προδοσία;
Σαραμάγκου:  Αν είναι έτσι, το πρόβλημα θα λυθεί δύσκολα. Ένα θέμα είναι να υπόσχεσαι την ισότητα, άλλο είναι να την υλοποιήσεις. Αν θέλουμε, μπορούμε πάντα να βρούμε λόγους για να αναβάλλουμε τη συγκεκριμενοποίηση της πιο μεγάλης υπόσχεσης. Το φοβερότερο ελάττωμα της αριστεράς σε διεθνές πεδίο είναι πάντως η απουσία ιδεών. Η δεξιά δε χρειάζεται ιδέες για να κυβερνήσει (ο Μπερλουσκόνι δεν έχει καμία), ενώ η αριστερά αν δεν έχει ιδέες, δεν έχει πια τίποτε να πει στους πολίτες. Αν δεν κάνω μεγάλο λάθος, αυτό είναι το κεντρικό πρόβλημα.

Φλόρες ντ’ Αρκάις:  Ο αντιφασισμός είναι η σύγχρονη ρίζα της δημοκρατίας στην Ευρώπη, ακριβώς όπως ο διαφωτισμός και οι μεγάλες «αστικές» επαναστάσεις αποτελούν τη πιο μακρινή της ρίζα.  Μιας που γίνεται μεγάλη κουβέντα για να εισαχθεί στο Ευρωσύνταγμα μια αναφορά στις πολιτιστικές και ιστορικές ρίζες της Ευρώπης, μήπως θα έπρεπε να απαιτήσουμε την αναφορά σ’ αυτές τις ρίζες, το διαφωτισμό και την αντίσταση;
Σαραμάγκου:  Υπάρχουν πολλοί συμβιβασμοί, πολλά βρόμικα παιχνίδια στην υψηλή και στη χαμηλή πολιτική, για να βρει κανείς το θάρρος να το προτείνει. Πιστεύω μάλιστα ότι στην Ευρώπη ο φασισμός θα επιτεθεί δυναμικά στα προσεχή χρόνια και ότι πρέπει να προετοιμαστούμε να αντιμετωπίσουμε το μίσος και τη δίψα για εκδίκηση που τρέφουν οι φασίστες. Ας είναι ξεκάθαρο, θα παρουσιαστούν με ψευδο-δημοκρατικές μάσκες, και ορισμένες απ’ αυτές κυκλοφορούν ήδη ανάμεσά μας. Δεν πρέπει να τους αφήσουμε να μας εξαπατήσουν.
Απόδοση: Τόνια Τσίτσοβιτς

Ενα Film για τον Μαρξισμό από τον Phil Collins

Με αφορμή την οικονομική κρίση του τελευταίου χρόνου και με την κεφαλαιοκρατία να φαίνεται λιγότερο υγιής από ποτέ, ο Βρετανός καλλιτέχνης Phil Collins, στα πλαίσια ενός μικρού μήκους φιλμ που ετοιμάζει, αναζητάει τους πρώην καθηγητές του μαρξισμού στη Ρωσία και τη Γερμανία με σκοπό να ακούσει τις απόψεις τους και τις προοπτικές τους σε έναν κόσμο χωρίς σοσιαλισμό.

«Φέτος είχαμε την 20η επέτειο από την πτώση του τείχους του Βερολίνου και αναλογιζόμενος τις αλλαγές που έγιναν στη Ευρώπη τα τελευταία 20 χρόνια άρχισα να αναρωτιέμαι τι συνέβη στους καθηγητές του μαρξισμού μετά το 1989. Δούλεψαν ξανά σαν καθηγητές; Βρήκαν νέες δουλειές;», δήλωσε ο Collins σε τηλεφωνική συνέντευξη.

Σύμφωνα με τον ίδιο υπάρχει ένα ολοένα και μεγαλύτερο ενδιαφέρον για την Μαρξιστική οικονομική θεωρία τόσο στο Ηνωμένο Βασίλειο όσο και τη Γερμανία. Το πρώτο μέρος της δουλειάς του Βρετανού θα περιλαμβάνει βιντεοσκοπημένες συνεντεύξεις με πρώην Ρώσους και Ανατολικογερμανούς καθηγητές του μαρξισμού και του λενινισμού.

«Δεν έχει σημασία τι δουλειά κάνουν τώρα αυτοί οι άνθρωποι. Αυτό που με ενδιαφέρει είναι να μου πουν κατά πόσο άλλαξε η σχέση τους με το μαρξισμό στο πέρασμα των χρόνων, εφόσον φυσικά έγινε αυτό, σε πια δεκαετία τον πίστεψαν περισσότερο και πότε άρχισαν να τον απομυθοποιούν», δηλώνει ο Collins.

Στην πρώην Σοβιετική Ένωση, τα παιδιά άρχιζαν να μελετούν τον μαρξισμό και το λενινισμό από το σχολείο ως τμήμα της ιστορίας και συνέχισαν στο πανεπιστήμιο όπου ο μαρξισμός διδασκόταν με διαφορετικούς τίτλους, όπως η μαρξιστική-λενινιστική φιλοσοφία, η πολιτική οικονομία, ο επιστημονικός κομμουνισμός και ο ιστορικός και διαλεκτικός υλισμός.

Ένας πρώην καθηγητής του μαρξισμού που δεν έχει παραπλανηθεί από τον κεφαλαιοκρατικό τρόπο σκέψης είναι ο Boris Kagarlitsky, ο οποίος είναι πολιτικός σχολιαστής καθώς και διευθυντής του Ιδρύματος Παγκοσμιοποίησης και Κοινωνικών Κινημάτων. Ο κ. Kagarlitsky εμφανίζεται δύσπιστος στο αν θα βρεθούν πραγματικοί καθηγητές του μαρξισμού.

«Δεν ξέρω κανέναν που δίδασκε τη μαρξιστική-λενινιστική θεωρία πριν από το 1991 και να πέρασε άσχημα μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης. Όλοι αυτοί οι άνθρωποι απλά έγιναν πολιτικοί επιστήμονες και άρχισαν να διδάσκουν τον αντι-κομουνισμό. Δεδομένου ότι κανένας από αυτούς δεν πίστεψε ποτέ στο μαρξισμό, το μόνο που έκαναν ήταν να αλλάξουν την επιγραφή στην πόρτα του πανεπιστημιακού τμήματός τους και να γράψουν πολιτική επιστήμη», δήλωσε ο κ. Kagarlitsky.

«Σήμερα στη Ρωσία, υπάρχουν τόσοι πολιτικοί επιστήμονες όσοι ήταν κάποτε οι καθηγητές του μαρξισμού. Αυτοί οι άνθρωποι αποτέλεσαν κάποτε εργαλείο της κυβερνητικής προπαγάνδας και αυτό συνεχίζουν να είναι και σήμερα», πρόσθεσε.

Παρόλα αυτά ο κ. Collins θα ζητήσει βοήθεια από το κομουνιστικό κόμμα της Ρωσίας, από το μουσείο ιστορίας της χώρας αλλά και από το κρατικό πανεπιστήμιο της Μόσχας ώστε να βρει τους καθηγητές. Μάλιστα ήδη βρίσκεται στη Γερμανία όπου έχει βρει ήδη δύο πρώην καθηγητές του μαρξισμού που θα τον βοηθήσουν στην έρευνά του. Ο ένας εργάζεται ως κοινωνιολόγος ενώ ο άλλος ως μεταφραστής για τους μετανάστες.

Το φιλμ θα έχει τίτλο «Marxism Today», θα έχει διάρκεια 60 λεπτών και αναμένεται να κάνει πρεμιέρα μέσα στο νέο έτος στο Βερολίνο. Σύμφωνα με το Βρετανό καλλιτέχνη το φιλμ δεν έχει σκοπό να προβάλλει μια συγκεκριμένη άποψη του μαρξισμού. Από την άλλη αποτελεί φόρο τιμής στην ιστορία, προβάλλοντας παράλληλα την ιστορία όσων δίδαξαν κάποτε ένα από τα σημαντικότερα κοινωνικοπολιτικά συστήματα της ιστορίας.

Απεργία μετά μουσικής υπέρ των μεταναστών

Υπό τον τίτλο «Sound Strike» (ηχητική απεργία), μουσικά συγκροτήματα, σκηνοθέτες και συγγραφείς ξεκινούν μία εκστρατεία – απεργία υπέρ των μεταναστών. Μποϊκοτάρουν την πολιτεία της Αριζόνα, ακυρώνοντας όλες τις εμφανίσεις τους ασκώντας έτσι πιέσεις στην ρεπουμπλικανή κυβερνήτη, Τζάνις Μπριούερ, ώστε να καταργήσει το νέο νόμο περί μετανάστευσης που ψηφίστηκε με τον κωδικό SB 1070, «για πιο ασφαλείς γειτονιές», τον Απρίλιο.

Σύμφωνα με τις διατάξεις του, «επιτρέπει στην αστυνομία να ελέγχει οποιονδήποτε θεωρήσει ως παράνομο μετανάστη. Κι αν ο ύποπτος δεν μπορεί να αποδείξει ότι βρίσκεται νόμιμα στη χώρα, θα συλλαμβάνεται και θα ακολουθεί η απέλασή του με συνοπτικές διαδικασίες».

«Πολλοί από όσους αγαπάνε τη μουσική μας, τις ιστορίες μας, τις ταινίες μας, τους στίχους μας μπορεί από 'δώ και πέρα να συλληφθούν και να κακοποιηθούν από την αστυνομία. Μόνο και μόνο επειδή είναι μαύροι ή Λατίνοι, επειδή μιλάνε σπαστά τη γλώσσα ή εξαιτίας της μουσικής που ακούνε. Φτωχοί στην πλειονότητά τους μετανάστες θα ζούνε σε μία ατμόσφαιρα φόβου, καθώς ψάχνουν δουλειά ή περιφέρονται με τους φίλους τους, αφού αυτός ο νόμος δίνει δικαίωμα στην πολιτεία να διατάξει την άμεση απέλασή τους από τις ΗΠΑ» δηλώνει σχετικά ο Ζακ Ντε Λα Ρότσα, τραγουδιστής των Rage Against The Machine. Πρόκειται για ένα από τα πιο πολιτικοποιημένα συγκροτήματα των ΗΠΑ και πρωτοστατούν στην μουσική απεργία.

«Κάποιοι από μας μεγαλώσαμε αντιμετωπίζοντας τον καθημερινό ρατσισμό στον δρόμο. Αυτός, όμως, ο νόμος είναι η αρχή μιας νέας αντίληψης για την ασφάλεια. Αν μπούνε στον πειρασμό και άλλες πολιτείες να ακολουθήσουν το παράδειγμα της Αριζόνας, θα οδηγηθούμε σε μια πραγματικότητα που θα θυμίζει την εποχή πριν από τους αγώνες για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Και να μην ξεχνάμε ότι αυτός ο νόμος είναι επιλογή της ίδιας κυβερνήτου, που αρνήθηκε να αναγνωρίσει την ημέρα του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ ως επίσημη αργία στην Αριζόνα» επισημαίνει ο Ντε Λα Ρότσα.

Μέχρι τώρα στο κάλεσμα των Rage Against The Machine έχουν ανταποκριθεί ο ράπερ Κάνιε Γουέστ, οι Sonic Youth, ο Juanes, οι Massive Attack αλλά και ο σκηνοθέτης, Μάικλ Μουρ. Η «απεργία» έχει ήδη ξεκινήσει με τους Cypress Hill να αρνούνται το Μάιο να παίξουν στην Αριζόνα, όπως ήταν προγραμματισμένο. οι Κουβανοί δεύτερης γενιάς ράπερ, αρνήθηκαν να παίξουν τον Μάιο στην Αριζόνα, όπως είχαν προγραμματίσει.

«Όταν η Ρόζα Παρκς, κάθησε σε λάθος θέση στο λεωφορείο και αρνήθηκε να την παραχωρήσει στους λευκούς επιβάτες, όπως ήταν ο νόμος, την συνέλαβαν. Το αποτέλεσμα ήταν όλοι οι μαύροι να μποϊκοτάρουν τα λεωφορεία, ώσπου να αλλάξει ο νόμος. Κάτι αντίστοιχο κάνουμε και εμείς. Δεν θα πάμε στην Αριζόνα, ώσπου να καταργηθεί ο νόμος. Ένας νόμος που καθιστά κάθε μετανάστη εγκληματία επειδή μόνο και μόνο δεν έχει μαζί του τα απαραίτητα έγγραφα» τονίζει ο Ντε Λα Ρότσα σε επιστολή τους προς μουσικούς και καλλιτέχνες.

Pablo Neruda - 12 Ιουλιου 1904

Στις 12 Ιουλίου 1904 γεννήθηκε ο Χιλιανός ποιητής Πάμπλο Νερούντα, «ο σπουδαιότερος ποιητής του 20ου αιώνα» σύμφωνα με τον Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες. Τα έργα του είναι τα πιο πολυδιαβασμένα έργα ισπανόφωνου δημιουργού.

Ο ποιητής, διπλωμάτης, κομουνιστής, κάτοχος του Νόμπελ Λογοτεχνίας και αιώνια ερωτευμένος Πάμπλο Νερούντα έφυγε από τη ζωή στις 23 Σεπτεμβρίου 1973. Κηδεύτηκε με συνοδεία χιλιάδων πολιτών, που αγνόησαν την απαγόρευση του καθεστώτος Πινοσέτ.

Ο Πάμπλο Νερούντα, του οποίου το πραγματικό όνομα ήταν Ρικάρντο Νεφταλί Ελιέθερ Ρέγιες Μποσοάλτο, γεννήθηκε στην πόλη Παράλ της Χιλής. Λίγο μετά τη γέννησή του, πεθαίνει η μητέρα του Ρόσα και ο πατέρας του Χοσέ, εργάτης των σιδηροδρόμων, μετακομίζει στην πόλη Τεμούκο όπου ξαναπαντρεύεται. Το όνομα «Πάμπλο Νερούντα», προς τιμήν του Τσέχου ποιητή Γιαν Νερούντα, αποτελεί το φιλολογικό ψευδώνυμο του από την ηλικία των 20, όνομα το οποίο αργότερα νομιμοποιεί.

Από τα δέκα του γράφει ποιήματα και στα δεκαπέντε δημοσιεύει μάλιστα στίχους στο τοπικό περιοδικό «La Mañana». Το 1919 αποσπά το τρίτο βραβείο για το ποίημά του «Nocturno ideal». Το 1921 ξεκινάει σπουδές παιδαγωγικής και γαλλικών στο Πανεπιστήμιο της Χιλής, στην πρωτεύουσα Σαντιάγο. Κερδίζει το πρώτο βραβείο για το ποίημά του «La canción de fiesta» που αργότερα δημοσιεύεται.

Το 1923 δημοσιεύει το «Crepusculario», έργο που αναγνωρίζεται από λογοτέχνες όπως τον Αλόνε, τον Ραούλ Σίλβα Κάστρο και Πέδρο Πράδο. Τον επόμενο χρόνο δημοσιεύεται το έργο του «Veinte poemas de amor y una canción desesperada», έργο που χαρακτηρίζεται από τα καλύτερά του. Το νέο φαινόμενο της λατινοαμερικανικής ποίησης γίνεται αμέσως εμφανές στους λογοτεχνικούς κύκλους. Μεταξύ 20 και 25 ετών, ο ποιητής ολοκληρώνει έξι ακόμα έργα που αποκαλύπτουν τις υπαρξιακές του ανησυχίες αλλά και την ιδιαίτερη παραγωγικότητά του.

Το 1927, σε ηλικία 23 ετών ξεκινάει η διπλωματική του καριέρα. Ως διπλωματικός σύμβουλος ταξιδεύει στη Βιρμανία, το Μπουένος Άιρες, τη Βαρκελώνη, την Κευλάνη, τη Μαδρίτη, την Ιάβα. Στην Ιάβα γνώρισε και παντρεύτηκε την Ολλανδέζα Μαρύκα Αντονιέτα Χάγκενααρ Βόγκελζανγκ, με την οποία χώρισε μετά από έξι χρόνια, κατά τη θητεία του στην Ισπανία. Εκεί, γνωρίζει την μετέπειτα σύζυγό του Αργεντίνα, Ντέλια ντελ Καρρίλ.

Οι εμπειρίες του από τα ταξίδια του, τα απολυταρχικά καθεστώτα τα οποία βλέπει και τα μαρτύρια του λαού που στενάζει σε ολόκληρο τον κόσμο, σε συνδυασμό με την δολοφονία του φίλου του και επίσης ποιητή, Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα,  του προκαλούν βαθιά αγανάκτηση και στις αρχές της δεκαετίας του 1940 μπαίνει στο κομουνιστικό κόμμα. Το 1945, ο Πάμπλο Νερούντα λαμβάνει το Εθνικό Βραβείο Λογοτεχνίας. Τα έργα του γίνονται ολοένα και πιο πολιτικά, με αποκορύφωμα το «Canto General».

Με την απαγόρευση του κομουνισμού στη Χιλή, ο Νερούντα πλέον καταζητείται. Για μήνες κρύβεται στην ίδια του τη χώρα, ώσπου καταφέρνει να διαφύγει στην Αργεντινή και από εκεί στην Ευρώπη, όπου έζησε εξόριστος από το 1948 ως το 1952. Στην εξορία γνώρισε την Ματίλντε Ουρούτιε, τη Χιλιανή τραγουδίστρια που θα αποτελέσει τη «μούσα» του έως το τέλος της ζωής του.

To 1953 ο Νερούντα παραλαμβάνει το βραβείο Στάλιν. Είναι ακόμα πιστός στο κόμμα, αλλά σύντομα, μετά τις αποκαλύψεις για τα εγκλήματα του καθεστώτος του Στάλιν από τον Χρούστσεφ, η πίστη του δέχεται ισχυρό πλήγμα που αποτυπώνεται στη συλλογή του «Εxtravagario» του 1958.

Εγκαθίσταται μόνιμα στην Isla Negra αλλά συνεχίζει τα ταξίδια σε ολόκληρο τον κόσμο. Με την εκλογή του Σαλβαδόρ Αλιέντε ως πρόεδρο της Χιλής, ο Νερούντα διορίζεται πρέσβης στο Παρίσι (1970-1972). Το 1971, ένα χρόνο μετά την τιμητική διάκριση του Έλληνα ποιητή Γιώργου Σεφέρη , η Σουηδική Ακαδημία απονέμει το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας στον Χιλιανό Πάμπλο Νερούντα, που ήδη πάσχει από καρκίνο. Τάσσεται υπέρ του Αλιέντε και στηρίζει την προεκλογική του εκστρατεία. Ωστόσο, στις 23 Σεπτεμβρίου 1973, λίγες μέρες μετά τη δολοφονία του Αλιέντε και των συνεργατών του, ο Νερούντα ξεψυχά στο νοσοκομείο.

Το καθεστώς του Αγκούστο Πινοσέτ απαγορεύει να γίνει η κηδεία του ποιητή δημόσιο γεγονός. Ωστόσο, δεκάδες χιλιάδες κόσμου συρρέουν στην πρωτεύουσα της χώρας για να συνοδεύσουν τον αγαπημένο ποιητή στην τελευταία του κατοικία και, αναπόφευκτα, η κηδεία του Νερούντα γίνεται η πρώτη δημόσια διαμαρτυρία ενάντια στη στρατιωτική δικτατορία της Χιλής. Τα έργα του παρέμειναν απαγορευμένα στη Χιλή μέχρι και το 1990.

Ο ίδιος είπε για το έργο του και την ποίηση: «Έχω για τη ζωή μιαν αντίληψη δραματική και ρομαντική. Ο,τι δεν αγγίζει βαθιά την ευαισθησία μου δεν με ενδιαφέρει. Όσον αφορά την ποίηση, στην πραγματικότητα καταλαβαίνω πολύ λίγα πράγματα. Γι' αυτό συνεχίζω με τις αναμνήσεις της παιδικής ηλικίας. Ίσως απ' αυτά τα φυτά, τη μοναξιά, τη σκληρή ζωή, βγαίνουν οι μυστικές, αληθινά βαθιές "Ποιητικές Πραμάτειες" που κανείς δεν μπορεί να διαβάσει, γιατί κανείς δεν τις έγραψε. Η ποίηση διδάσκεται βήμα βήμα ανάμεσα στα πράγματα και στις υπάρξεις, χωρίς να τα χωρίσουμε, αλλά ενώνοντάς τα με την ανιδιοτελή απλωσιά της αγάπης».

7 Ιουλίου- Επέτειος γέννησης του Βλαντιμίρ Μαγιακόφσκι

7 Ιουλίου του 1893, γεννήθηκε στη Βαγδάτη της Γεωργίας  ο Ρώσος ποιητής, με πληθωρική παρουσία τα πρώτα χρόνια της Οκτωβριανής Επανάστασης και κορυφαίος εκπρόσωπος του ρωσικού φουτουρισμού, Βλαντιμίρ Μαγιακόφσκι.
Από τα 14 του ο Μαγιακόφσκι ασπάστηκε το σοσιαλισμό, συμμετέχοντας ενεργά σε αντιτσαρικές διαδηλώσεις. Μετά τον ξαφνικό θάνατο του πατέρα του, ο Βλαντιμίρ μαζί με τη μητέρα και τις δύο αδελφές του μετακόμισαν στη Μόσχα.
Το 1908 ο Μαγιακόφσκι έγινε μέλος του Ρωσικού Σοσιαλδημοκρατικού Εργατικού Κόμματος και φυλακίστηκε επανειλημμένα για τη δράση του. Στο κελί της απομόνωσης άρχισε να γράφει τα πρώτα του ποιήματα. Μετά την αποφυλάκισή του σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών της Μόσχας και προσχώρησε στο κίνημα των Ρώσων Φουτουριστών, όπου γρήγορα διακρίθηκε κι έγινε ο κύριος εκπρόσωπός τους.
Το 1912, ο κύκλος των Ρώσων Φουτουριστών εξέδωσε μανιφέστο με τίτλο «Χαστούκι στο γούστο του κοινού». Το κίνημα του Φουτουρισμού ανήγαγε σε φετίχ του το μέλλον και ύμνησε την τεχνολογική εξέλιξη. «Ένα βρυχώμενο αυτοκίνητο αγώνων είναι πιο όμορφο από τη Νίκη της Σαμοθράκης» υποστήριζε ο Ιταλός Τ. Μαρινέτι, βασικός εκπρόσωπος του κινήματος.
Από την εποχή αυτή, η ποίηση του Μαγιακόφσκι άρχισε να γίνεται επιθετική και προκλητική, με έντονα τα στοιχεία της υπερβολής, της υπεροψίας και της αυτοαναφοράς. Το 1915 δημοσιεύει το πρώτο μεγάλο του ποίημα, το «Σύννεφο με Παντελόνια» ενώ το καλοκαίρι του ίδιου χρόνου γνωρίζει και ερωτεύεται τη Λιλή Μπρικ, γυναίκα του εκδότη του Όσιπ Μπρικ.
Με την έκρηξη της Οκτωβριανής Επανάστασης, ο Μαγιακόφσκι υποστήριξε με πολλούς τρόπους το νέο καθεστώς: Έγραφε στρατευμένα ποιήματα -Ωδή στην Επανάσταση, Αριστερή Πορεία- άρθρα, βιβλία για παιδιά και ζωγράφιζε αφίσες και σκίτσα, τα οποία συνόδευε με στίχους και συνθήματα. Το 1924 έγραψε μία ελεγεία 3.000 στίχων για το θάνατο του Λένιν.
Ο Βλαντιμίρ Μαγιακόφσκι αυτοκτόνησε στις 14 Απριλίου του 1930, μετά από προσωπικά και επαγγελματικά προβλήματα αλλά και απογοητευμένος από την άρνηση των αρχών να του επιτρέψει να ταξιδέψει στο εξωτερικό. Η σφαίρα τον βρήκε ξαπλωμένο στο γραφείο του, στο σπίτι της οδού Λιουμπιάνκα, που σήμερα έχει μετατραπεί σε μουσείο. Τα τελευταία τρία χρόνια της ζωής του εξέδωσε δύο θεατρικά έργα, τον Κοριό και το Λουτρό, ασκώντας κριτική στη σοβιετική γραφειοκρατία.

Απαγόρευση της θεατρικής παράστασης «Το όνομά μου είναι Rachel Corrie»

Σε μια πρωτοφανή απόπειρα λογοκρισίας προχωρά ο δήμαρχος Ηλιούπολης. Ο κ. Γιάννης Αναγνώστου απαγορεύει την παρουσίαση της παράστασης «Το όνομά μου είναι Rachel Corrie» στο δημοτικό θέατρο Ηλιούπολης για πολιτικούς λόγους, διότι, όπως ο ίδιος δήλωσε, θεωρεί το ανέβασμα της συγκεκριμένης παράστασης «πολιτική κίνηση».
Η δημοτική παράταξη «Ηλίου – πόλις» σε συνεργασία με το επίσημο πολιτιστικό κέντρο του δήμου ενδιαφέρθηκαν για το ανέβασμα της παράστασης στο δήμο Ηλιούπολης. Η παράσταση είχε προγραμματιστεί για τις 7 Ιουλίου 2010. Ενώ, όμως, είχαν συμφωνηθεί όλα τα διαδικαστικά, είχαν οριστεί οι ημερομηνίες των τεχνικών προβών και διευθετούνταν τα επιμέρους τεχνικά ζητήματα, ο κ. Αναγνώστου αποφάσισε να ακυρώσει την παράσταση.
Η δημοτική παράταξη «Ηλίου – πόλις» έδωσε διορία στο δήμαρχο και τον αντιδήμαρχο να αναθεωρήσουν τη θέση τους μέχρι την Κυριακή 28 Ιουνίου. Ωστόσο, η θέση του δημάρχου δεν έχει προς το παρόν αλλάξει. Οι συντελεστές της παράστασης έχουν ήδη ενημερώσει το Εθνικό Κέντρο Θεάτρου–Χορού και, στην περίπτωση που διατηρηθεί η απαγόρευση, σκοπεύουν να προσφύγουν στο υπουργείο Πολιτισμού.
Πρόκειται για μία παράσταση της Μάνιας Παπαδημητρίου που παρουσιάστηκε όλο το χειμώνα στο Θέατρο του Νέου Κόσμου, πήρε δύο παρατάσεις και θα συνεχίσει να παρουσιάζεται και για δεύτερη χρονιά.
(Πηγή tvxs)

«16ο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας»

Εχουμε καιρό μέχρι τον Σεπτέμβριο, αλλά ας πάρουμε μια πρώτη γεύση του προγράμματος:

* Ελληνικές πρεμιέρες: «Τα οπωροφόρα της Αθήνας» του Νίκου Παναγιωτόπουλου, «Μέσα στο δάσος» του Αγγελου Φραντζή, «45m2» του Στράτου Τζίτζη, «Το χάρισμα» της Χριστίνας Ιωακειμίδου. Θα απονεμηθούν για δεύτερη χρονιά βραβεία στον Καλύτερο Πρωτοεμφανιζόμενο Σκηνοθέτη και στους Καλύτερους Πρωτοεμφανιζόμενους Ηθοποιούς.

**Αφιέρωμα στον Γερμανό Ερνστ Λιούμπιτς (1892-1947), που έμεινε στην Ιστορία ως ο μάστορας της ιδιοφυούς κωμωδίας. Το σκεπτικό τού φεστιβάλ δεν ήταν απλά ένα hommage στον δημιουργό. «Οι ταινίες του έπαιξαν σημαντικό ρόλο στο να απαλύνουν στον κόσμο τις επιπτώσεις του κραχ του '29 με στιλ και φινέτσα. Ελπίζω και τώρα οι ιστορίες του να είναι ένα βάλσαμο στην κατήφεια των ημερών», λέει ο Ορέστης Ανδρεαδάκης, καλλιτεχνικός διευθυντής του φεστιβάλ. Θα προβληθούν οι ταινίες: «Μόντε Κάρλο», «Μια ώρα κοντά σου» με τον Μορίς Σεβαλιέ, «Design for Living» με το καλύτερο ερωτικό τρίγωνο στην ιστορία του σινεμά και πρωταγωνιστή τον Γκάρι Κούπερ, «Αγγελος» με την Μάρλεν Ντίτριχ, η θρυλική «Νινότσκα», μοναδική κωμωδία της Γκρέτα Γκάρμπο, το «Το Be or Not to Be» και το «Cluny Brown» με τη διάσημη σεξοβόμβα της εποχής Τζένιφερ Τζόουνς σε ρόλο ανερχόμενης υδραυλικού.

**Οι Ανέτ Μπένινγκ και Τζούλιαν Μουρ υποδύονται τις ομοφυλόφιλες μητέρες δύο εφήβων που αποφασίζουν να ανακαλύψουν τον βιολογικό τους πατέρα στη διασκεδαστική κωμωδία της Λίσα Τσολοντένκο, «Τα παιδιά είναι εντάξει».

** Το «Jean-Michel Basquiat: The Radiant Child» ακολουθεί την πορεία του Αφροαμερικανού μιγά Ζαν Μισέλ Μπασκιά (1960-88), από τότε που ως χαμίνι τριγυρνούσε στους δρόμους της Νέας Υόρκης ζωγραφίζοντας γκράφιτι, μέχρι να τρυπώσει στις πιο διάσημες νεοϋορκέζικες γκαλερί.

**Ο Μάικλ Γουιντερμπότομ επιστρέφει με το σοκαριστικό «Ο δολοφόνος μέσα μου», μια ιστορία ενός σίριαλ κίλερ, βασισμένη στο βιβλίο του παλπ συγγραφέα Τζιμ Τόμσον. Με τους Κέισι Αφλεκ, Κέιτ Χάντσον και Τζέσικα Αλμπα.

** Γκέι, λεσβίες και μπαϊσέξουαλ, δολοφόνοι, πράκτορες της CIA και εξωγήινοι εξερευνούν τη σεξουαλικότητά τους στο «Kaboom», του Αμερικανού ανεξάρτητου σκηνοθέτη Γκρεγκ Αράκι.

** Το «Chatroom» του Χίντεο Νακάτα -που δίχασε φέτος το κοινό των Κανών- είναι μια ταινία για τη σκοτεινή πλευρά του κυβερνοχώρου.

**Ο Ζανγκ Γιμού υπογράφει ένα απρόσμενο ριμέικ της ταινίας «Μόνο αίμα» των αδελφών Κοέν. Στο «Μια γυναίκα, ένας άνδρας κι ένα εστιατόριο για νουντλς», ένας απατημένος σύζυγος προσλαμβάνει ένα λούζερ αστυνομικό για να δολοφονήσει τη μοιχαλίδα και τον εραστή της.

** Τι σχέση έχει το γιαπωνέζικο σούμο με την παγκόσμια οικονομική κρίση; Η νομιμοποίηση των αμβλώσεων παίζει ρόλο στη μείωση της εγκληματικότητας; Οι απαντήσεις στο ντοκιμαντέρ «Freakonomics», βασισμένο στο ομότιτλο μπέστ σέλερ.

**Ενας νέος στις τρομακτικές γειτονιές του ανατολικού Λονδίνου βρίσκει τη μητέρα του δολοφονημένη από μια συμμορία και μπλέκεται σε μια φαουστική ιστορία στο «Heartless» του Φίλιπ Ρίντλεϊ.

* Στο δημοφιλές τμήμα «Μουσική & Φιλμ» θα προβληθούν: ««Sex And Drugs And Rock 'n' Roll» για τον αιρετικό Ιαν Ντιούρι των Blockheads, «Benda Bilili!», μια ιστορία άστεγων παραπληγικών που κατακτούν την παγκόσμια καταξίωση μέσω της κονγκολέζικης ρούμπας, «Strange Powers: Stephin Merritt and the Magnetic Fields» για τον Στίβεν Μέριτ των «Magnetic Fields».

Στον πυρήνα του φεστιβάλ παραμένουν τα τμήματα «Πρεμιέρες», «Πανόραμα», «Μετά τα μεσάνυχτα», «Σινεμά στα όρια», «Ντοκιμαντέρ», «Μικρές ιστορίες